Ispetzializatzione, caminu maistru de s'ignoràntzia (Caro Maurizio Costanzo Show... lìtera n.48)

‹ Ìndighe de su situ · Pàgina de su museu · repertu restauradu

◀ in segus ■ ìndighe in antis ▶

lìtera n.48

Faedda comente sàbiu a un'ignorante e issu at a nàrrere chi tenes pagu sennu.

EURIPIDE

ISPETZIALIZATZIONE, CAMINU MAISTRU DE S'IGNORÀNTZIA

Caru Maurizio Costanzo Show,

semus in s'època de sas ispetzializatziones. A subra de cale si siat cultu, religiosu o paganu, regnat sovranu su cultu de sos cultos, su cultu de sa ispetzializatzione.
Sa ispetzializatzione est indispensàbile in una sotziedade artamente cumplessa comente cussa atuale, una sotziedade industriale in semper prus ràpida tecnologizatzione. B'at semper prus funtziones de incarnare, pro fàghere funtzionare sa semper prus cumplessa màchina de sa sotziedade umana, e ogne funtzione generat prima o poi una o prus subfuntziones chi a bortas issoro si ant a reprodùere in una ramificatzione sena fine, a su nessi dae s'atuale puntu de vista nostru. Bisòngiant ispetzialistas semper prus cumpetentes a ischire fàghere una semper minore parte de s'insèmberu de sas cosas de fàghere.
Custa cursa a sa ispetzializatzione est cambiende s'umanidade meda prus de cantu àteros eventos l'apant cambiada in sos sèculos chi sunt istados.
Totu sas istitutziones iscolàsticas perseguint sa produtzione de indivìduos ispetzializados in carchi cosa, su chi ìmplicat chi issos ant a àere netzessariamente de ignorare totu su restu. Sa reina de sas mercantzias chi s'universidade insinzat, in sa sotziedade nosta, est s'illusione de insinzare carchi cosa de significativu. In realidade insinzat isceti carchi cosa de ùtile, cando andat bene. Mai o belle carchi cosa de realmente significativu in unu sensu prus ampiu.
Su sapere umanu creschet difatis cun crescente crèschida, si mi cunsentides unu bisticciu verbale, a una velotzidade superiore a cussa chi diat èssere netzessària a su farraginosu sistema universitàriu pro s'adeguare a sas noas propiedades chi custu sapere assumit. In sas universidades insinzant docentes chi ant istudiadu vàrios deghènnios a como cussu chi galu immoe insinzant, e sa esplosiva crèschida de sas umanas notziones chi contraddistinghet custa època de s'aventura umana rendet luego fatalmente obsoletas cando no paleolìticas sas credèntzias culturales de chie, tropu ocupadu a insinzare in càtedra, si est ismentigadu de sighire a imparare cussu de nou chi est istadu edificadu subra su betzu.
Sas universidades sunt gasi prus che àteru atroces palestras de conformismu, postas in su passadu remotu de su mègius momentu culturale atuale, sas cales isfòrnant pro su prus idiotas programmados a esighire una minore classe de funtziones cumplessas, cumbintos de s'èssere fatu una cultura, e gasi paradossalmente prus ignorantes de s'ignorante chi a su nessi s'ignoràntzia pròpia no ignorat. Comente at naradu Graciàn Y Morales, in su cèlebre best seller suo "El Criticòn" bator sèculos a como: "Su primu passu conca a s'ignoràntzia est presùmere de ischire, e medas diant ischire si no pensarent de ischire." E si no bos bastat Graciàn Y Morales, chi naradu intre nois no tèngio sa mìnima idea de chie siat, bi ghetamus Goethe, a tzertos de nois prus familiare, su cale imbetzes at naradu (intre s'àteru): "Nudda est prus terrìbile de una ignoràntzia ativa." Segundu M. de Montaigne, imbetzes, "S'ignoràntzia chi si connoschet, si giùdicat e si cundennat no est una intrea ignoràntzia: proite lu siat, bi cheret chi ignoret a sé etotu.", e Gigi Picetti afirmat chi "Prus creschet sa connoschèntzia colletiva prus si riduit cussa individuale.", mentras Sòcrate, prus crìpticamente sustèniat:

" subra sa cale cosa no so cumpletamente de acordu, prus che àteru proite nemos m'at ispiegadu su trucu de comente si faghet a lu lèghere.

Sas universidades costruint sos gasi narados eruditos, sas partes costituentes sa Manna Màchina De su Sapere Umanu. Custas partes sunt progetadas pro diventare ingranàgios microscòpicos de sa Manna Màchina, e tales diventant. Sa Manna Màchina est tzega, fintzas in sa crescente Mole & Cumplessidade sua. In peruna de sas universidades de sa Manna Màchina benit perseguidu su sapere pro su sapere, pro costruire gasi ingranàgios (eruditos) chi esplorent e cumprendant su significadu de s'insèmberu de sos ingranàgios. Fachìdemi s'esempru de una universidade chi costituit una etzetzione, e deo bos apo a dimostrare chi sezis in errore, proite est pròpiu in s'impostatzione istàtica imbetzes che dinàmica, burocràtica, fondamentalmente conservadora de cale si siat istitutzione universitària chi sas frontieras de sa vera istrutzione tenent su lìmite issoro e su progressu mentale s'arrestat o comunque rallentat.

Si calicunu imparat a pensare, a iscola o in s'universidade, no est in virtude ma a dispetu de sos insinzamentos chi retzit. Foras formidàbiles etzetziones, ogne professore no insinzat a pensare in sé, ma a pensare comente a sé.

Custa consuetùdine, dae parte de chie insinzat, de perpetuare sos lìmites pròpios, flagellat in dogni logu ogne categoria iscolàstica. In sas patèticas acadèmias de arte no est s'arte a èssere insinzada, ma su scimmiotamentu de sas preferèntzias istilìsticas de chie insinzat. Farsesca est s'omogeneidade de sos produtos pitòricos de sos alunnos de una acadèmica, "casualmente" in sintonia cun sos gustos de sos professores chi cassende chie diverghet dae sos stereòtipos a issos caros ochint automàticamente ogne potentziale autènticu artista.

In sas tristes iscolas de retzitatzione de teatros istàbiles o instàbiles, sos aspirantes atores benint omogeneizados fintzas a diventare totu grottescas fotocòpias de unu matessi stereòtipu. Sos poberìtos e sas poberìtas, ispògiados de ogne individualidade, rivestidos isceti cun su tzertificadu de atore e de atritze, sunt custrintos pro su restu de sa vida issoro a faeddare sa limba italiana cun una ditzione assurda, foras dae s'impreu comune de cale si siat italianu normale e anormale, chi rendet farsu e insopportàbile ogne gestu e paràula issoro, subra su parcu teatrale e subra sa iscena de sa vida. S'atore, est a nàrrere cuddu botàdusi a trascèndere sa singulare personalidade pròpia pro nde acuistare una multitùdine, perdet imbetzes fintzas sa pròpia. Una frase sua isceti, e chiesisiat cumprendet luego chi issu est un'atore, est a nàrrere calicunu chi pro chèrrere fàghere finta de èssere chie no est acabat imbetzes pro pàrrere isceti cussu chi est, est a nàrrere un'atore. Cuddu chi at chèrfidu diventare atore pro pàrrere fintzas àteros oltre a sé, at acabadu pro no pàrrere prus nemos, mancu sé etotu, parende imbetzes semper e isceti in ogne gestu suo un'atore e nudda de prus.

Si intre sos miliones de iscolas chi in su mundu esistint, una isceti insinzaret a cumprèndere e isvilupare arte e mùsica, a isvilupare talentos de atore e de buffone, a esplorare sos misterios de sas implicatziones filosòficas postas dae sa fìsica cuantìstica, a ispògiare sa chirca pro sa comprensione de s'ànimu umanu dae sos precuntzetos chi in dogni logu si professant, a s'immèrghere in sas teorias de sa Relatividade, de sa Informatzione, de su Caos, a fagotzitare ogne literadura chi a beru bàrgiat sa pena de considerare, e a fàghere totu custas e àteras vàlidas cosas a su matessi tempus, procedende cando est su casu pro sìntesis estremas, trascurende inùtiles detàllios de cui b'at in dogni logu tropu abbundàntzia, a isvilupare gasi sa visione prus onnicomprensiva possìbile de sas meravìgias de su mundu chi sa Manna Màchina De su Sapere Umanu giai cuntenet... bè, si bi esseret fintzas isceti una sola iscola a su mundu chi si proponeret o addiritura si adoperaret a fàghere custu, diat èssere giai carchi cosa. Ma no bi nd'at. B'at a èssere.

Roberto Quaglia

Lassa unu Cummentu.

Lege sos cummentos de sos àteros.

Mi praghet! Mi praghet! Mi praghet!

Ìndighe de sas lìteras.

Cubertina.

Ma chie est Roberto Quaglia?

S'òpera "Caro Maurizio Costanzo Show...", intrea o in parte, podet èssere lèghida, iscarrigada in su computer, imprentada e copiada chene lìmites, isceti pro impreu personale. Totu sos testos e sas illustratziones sunt propiedade de Roberto Quaglia e no podent èssere impreados intreos o in parte chene permissu. Su progetu gràficu e sos cumponentes gràficos de custas pàginas sunt propiedade riservada de Roberto Quaglia. S'òpera "Caro Maurizio Costanzo Show...", intrea o in parte, no podet èssere posta in bèndida a perunu tìtulu chene permissu in antis.
© 1994-2000 Roberto Quaglia.