a sän int l'época däli spezializaziån. Al di såura ed qualsîasi cólt, religiåuṡ o pagàn, al régna sovràn al cólt di cólt, al cólt dla spezializaziån.
La spezializaziån l'é indispensâbil in una societè altamänt complèsa cme cla atuèl, una societè industrièl in sänper pió râpida tecnologizaziån. Ai é sänper pió funziån da incarnèr, par fèr funzionèr la sänper pió complèsa mâchina dla societè umèna, e ògni funziån la génera prémma o dåp óna o pió sub-funziån ch'a så vôlta äli s riproduràn in una ramificaziån sänza fén, almänc dal nåster atuèl pónt ed vésta. Ai occåuren spezialéssta sänper pió competänt a savair fèr una sänper minåur pèrt dl'insàmm däli cås da fèr.
Sta cûrsa ala spezializaziån la stà cambiänd l'umanitè asè ed pió ed quant èter evänt i l âbien cambiè int i sêcol ch'i fónn.
Tótti äli istituziån scolâstiche äli perséguen la produziån d'individui spezializè in quèl, al che implica ch'låur i duvràn necesariamänt ignorèr tótt al rèst. La regén'na däli mercanzî che l'universitè la insêggna, int la nostra societè, l'é l'iluṡiån d'insgnèr quèl ed significatîv. In realtè la insêggna såul quèl ed ûtil, quand la va bän. Mâi o quèṡi quèl ed realmänt significatîv in un säns pió âmpi.
Al savair umàn al crass difâti con cressänt cräsita, s'a m consintî un bistézzi verbèl, a una velozitè superiåura a cla ch'la srévv necesèria al farraginåuṡ sistêma universitèri par adeguères ali nòvi propietè ch'tèl savair al asómm. Int äli universitè i insêggnen docänt ch'i studiónn vâri decåni fa quall ch'ancåura adès i insêggnen, e l'esploṡîva cräsita däli umèni noziån ch'la contradistingv st'época dl'avventûra umèna la rénd prèst fatalmänt obsolêti quand brîṡa paleolétiche äli credänz culturèli ed chi, tröp ocupè a insgnèr in câtedra, al s é dscurdè ed continuèr a imparèr quall ch'ed nåv l'é stè edifichè in vatta al vèć.
Äli universitè äli én dånca pió che èter atråuz palèstr ed conformîṡum, séti int al pasè remòt dal miåur mumänt culturèl atuèl, äli quèl äli sfårnen pió che èter idiòt programè a eṡeguîr una znéna clâs ed funziån complèsi, cunvént d'èsers fât una cultûra, e dånca paradosalmänt pió ignorànt dl'ignorànt ch'almänc la så ignoranza an la ignåura brîṡa. Cme al déss Graciàn Y Morales, int al så cêlebre best seller "El Criticòn" quâter sêcol fa: "Al prémm pâs vêrs l'ignoranza l'é preṡómmer ed savair, e tanti i savrévnen s'an pinséssen brîṡa ed savair." E s'an v bâsta brîṡa Graciàn Y Morales, ch'détt tra nuèter an ò la ménima idê ed chi al séppa, ai bótt dänter Goethe, a quèlch ed nuèter pió familièr, al quèl invêzi al déss (tra l'èter): "Gnínt l'é pió terébbil d'un'ignoranza atîva." Secånd M. de Montaigne, invêzi, "L'ignoranza ch'as cgnóss, as giudica e as condâna an é un'intîra ignoranza: parché la al séppa, biṡåggna ch'la ignåura sé istàssa.", e Gigi Picetti al aséréss che "Pió la crass la cgnusänza coletîva pió as ridûṡ cla individuèl.", mäntr Socrate, pió cripticamänt al sustgnêva: