scusa si dugnu lu tìtulu â lettera comu ha fattu umbertoeco cû sò libbru, ma tantu ddu tìtulu nun ci trasiva nenti cû sò libbru accussì comu lu stissu nun ci trasi nenti câ mia lettera. Iddu ntâ sò sapienza e ju ntâ mia ignuranza avemu fattu la stissa cosa.
Ogni tantu ca mi casca l’occhiu supra tanti di chiddi mei lettiri tutti chini di paroli ca nun capisciu e frasi ca capisciu puru menu di li paroli, pensu ca ci voli propriu ca quarchi vota ti scrivi puru quarchidunu comu a mia, cchiù sèmplici e puru sinceru, almenu cridu. Ju lu sacciu ca mi dìcinu ca sugnu propriu la stissa pirsuna ca scrivi puru tutti chiddi lettiri accussì ’mbrugghiati, e mi dispiaci puru si sugnu cuntentu. E si vidi benissimu ca lu sacciu pirchì già a l’accuminzu dicu ca mi casca l’occhiu supra li mei lettiri, accussì si capisci ca ju sacciu ca su’ mei, o comunqui lu capisciu ju e chistu mi abbasta.
Aju liggiutu ’na vota supra la carta di nu cioccolatinu ca nuiautri tutti (li pirsuni) semu puru parecchi identità tutti ’n ’na vota o cchiù prestu a turnu. Havi quarchi cosa a chi fari câ pissicanàlisi, chidda scienza ’mmintata di Froid. Pi meritu di Froid ju allura sacciu ca quarchi vota scrivu li cosi tutti ’mbrugghiati, cu puru li paroli difficili e li frasi ancora di cchiù, e li àutri voti comu oggi nun arrivu a capiri ’na acca di chiddu ca mi ricordu ca puru aju scrittu ju. È buffu, veru, caro Maurizio Costanzo Show?
Aju vistu ntâ tilivisioni nu beddu film ca si chiamava "I due mondi di Charlie", ca parrava di nu babbu ca ci fànnu ’na cura pi addivintari la pirsuna cchiù ’ntilligenti dû munnu e iddu la addiventa daveru, ma â fini torna babbu, e quannu torna babbu si ricorda però ca era statu ’ntilligenti, e puru si nun capisci nenti di chiddi paroli e frasi ca ha scrittu di ’ntilligenti lu fattu di essiri statu ’ntilligenti ci piaci lu stissu puru ora di babbu. Ju aju vistu lu film, ma mi ricordu ca la pirsuna ca sugnu di ’ntilligenti (tuttu chistu è stranu, veru?) avia puru liggiutu lu libbru, ca si chiamava e fòrsi si chiama ancora "Fiori per Algernon". Si pi casu c’è quarchidunu ’ntilligenti ca leggi ci cunsigghiu di lèggiri lu libbru, pi tutti li àutri comu a mia è megghiu taliari lu film ca tantu la storia è la stissa e va puru a finiri ntô stissu modu. Lu auturi dû libbru si chiama Daniel Keyes, lu dicu pirchì ô tò show s’usa a diri li nomi di chiddi ca scrìvinu li beddi libbra, e puru si ju nun l’aju liggiuti li libbra ca tu dici sempri ca su’ beddi ju ci cridu daveru ca su’ tutti assai beddi pirchì mi l’ha dittu lu miu purtìnaru ca si nn’intenni.
La mia vita è bedda, caro Maurizio Costanzo Show. Sugnu cuntentu di essiri la pirsuna ca sugnu, e sugnu cuntentu di essiri puru chidda ca nun sugnu. Speru ca nun staju facennu cunfusioni. Vogghiu diri ca mi piaci puru ca quarchi vota sugnu ’ntilligenti (cridu ca li ’ntilligenti su’ chiddi ca parranu cî paroli tutti difficili e li frasi ancora di cchiù), pirchì sugnu cunvintu ca essiri ’ntilligenti havi a essiri ’na cosa bona. C’è però ’na cosa ca mi runa nu pocu di fastidiu, ’n stu fattu di essiri ’ntilligenti a turnu. Ju mi sentu mia stissu, naturalmenti, e sacciu ca chistu è giustu pirchì si unu nun si senti sé stissu ’n pràtica è malatu, cridu ca puru ccà ci sia lu zampinu di Froid. Datu ca sugnu ’ntilligenti a turnu, e ora nun lu sugnu, ju mi dumannu chi succedi cu mia quannu nun sugnu mia? La carta dû cioccolatinu dici ca semu tutti assai pirsuni, chistu l’aju capitu. E allura, quannu ju nun sugnu mia stissu pirchì sugnu quarchidunu àutru (pi esempiu lu ’ntilligenti), unni vaju a finiri io? (cioè chiddu ca sugnu ora?) Sta cosa aju a diri ca mi runa nu pocu di fastidiu. Speru ca nun pinsati ca sugnu ’ntilligenti mia malgradu.
Quarchi vota fòrsi sugnu puru cchiù sèmplici di oggi, ma nun lu sacciu. Cu’ sapi si quannu sugnu ’ntilligenti mi ricordu ca ju sugnu puru accussì comu ora, cioè assai megghiu (a parrari umanamenti), ma cchiù sèmplici.
Quannu sugnu comu sugnu ora mi dumannu puru chi voli diri essiri ’ntilligenti, esattamenti. E si unu si studia a menti tutti li paroli difficili e puru li frasi ca s’hannu a sapiri pi essiri ’ntilligenti, doppu voli diri ca accussì si è addivintatu ’ntilligenti? Mi dumannu si mi dumannu sti dumanni puru quannu sugnu ’ntilligenti, e si naturalmenti mi arriva la risposta datu ca allura sugnu ’ntilligenti. E mi dumannu si quannu sugnu ’ntilligenti mi dumannu si quannu sugnu comu ora mi dumannu la stissa dumanna ca mi sugnu dumannatu. Sugnu assai babbazzu, veru?
Ju ci pensu accussì assai ca ormai nn’è sicuru ca avissiru a dari nu certificatu pi essiri ’ntilligenti. Cioè ’n pràtica ca si va a l’anàgrafi e comu si dumanna pi sapiri la propria data di nascita e la residenza e si unu è spusatu e chiddi cosi ddà, si dumanna puru si c’è la propria ’ntilligenza oppuru no. Mi hannu dittu ca ’n America lu fànnu, ma ddà stannu avanti supra tutti li cosi. Sarrìa còmmudu pi tutti sapiri si unu è ’ntilligenti oppuru no oppuru fòrsi (è veru: po’ darisi ca unu po’ essiri "fòrsi" ’ntilligenti, comu puru li pirsuni senza fissa dimora nun si sapi unni abitanu, eppuru di quarchi parti abitanu puru iddi). ’Na pirsuna ca va a l’anàgrafi ci dumanna nu certificatu di ’ntilligenza e accussì po’ sapi esattamenti si è ’ntilligenti di sicuru, si lu è fòrsi oppuru si nun lu è. Sarrìa nu beddu prugressu civili. Putissiru lu scriviri puru supra la carta d’identità. Tutti pònnu vidiri sùbbitu ca aju l’occhi e li capiddi marruni, puru senza lèggiri supra la carta d’identità "occhi: marruni", "capiddi: marruni". Sarrìa cchiù còmmudu si ’mmeci di sti fissarìi ci avissi a stari scrittu "’ntilligenti: sì/no/fòrsi" (naturalmenti nun tutti e tri ’nsemi si nun semu ô puntu a capu).
Ma allura a mia chi avissiru a scriviri supra la carta d’identità? Ju sacciu ca nun sugnu ’ntilligenti, pirchì nun sugnu babbu, sugnu sulu sèmplici. Ma sacciu puru ca ’n àutri jorna ’mmeci lu sugnu, sempri pi curpa di Froid e li sò teurii. Allura chi ci hannu a scriviri supra sta carta? "’Ntilligenti: nu pocu sì e nu pocu no"? Ma nun sarrìa veru. Ju nun sugnu nu pocu ’ntilligenti e nu pocu no. È ca sugnu assai pirsuni, o almenu cchiù di una, comu Froid ’nsigna. ’Na pirsuna ca sugnu sacciu ca è ’ntilligenti, n’àutra pirsuna ca sugnu (tra l’àutru propriu ’n stu mumentu) sacciu ca nun lu sugnu (’ntilligenti). Allura chistu voli diri ca fòrsi aju bisognu di cchiù di ’na carta d’identità? Ma nun è pruibbutu aviri cchiù di ’na carta d’identità? Nun è obbligatoriu a essiri sulu ’na pirsuna? Cridu propriu di sì e allura sugnu fora dâ leggi, ma nun lu fazzu apposta. E si mi àcchiappanu mentri fazzu stu reatu, chi mi fànnu? E si àcchiappanu la pirsuna ca ju sugnu quannu sugnu ’ntilligenti? Ju pensu ca è tutta curpa dâ pirsuna ca ju sugnu quannu sugnu ’ntilligenti. Avia a pinsaricci iddu a risòlviri stu guaiu, datu ca è appuntu ’ntilligenti. Chi curpa nn’aju ju, suprattuttu ô sò cunfrontu? Fòrsi, però, è propriu pirchì è ’ntilligenti ca havi a sempri pinsari a quarchicos’àutru. Si iddu pensa chiddu ca pensu ju, voli diri ca nun è tantu ’ntilligenti. E allura cu’ ni sarva? Nun ci capisciu cchiù nenti. Quarchidunu mi po’ aiutari?

Roberto Quaglia