tì che t'æ sénpre dîto bèlle paròlle cóntra a regnànte uzànsa de 'n bón 1% da popolaçión zoênile italiànn-a de infìlsâse e cårne con 'na sirìnga pe inpîse o sàngoe de eroìnn-a, ti m'ascolterâ de seguo òua che m'aprèsto a confiâte a sénplice spiegaçión in scî e càuze de sto fenòmeno che mì ò dæto a mì mæximo.
Câo Maurizio Costanzo Show, ti t'ê 'na Divinitæ Bónn-a, ti dîxi cöse bónn-e cóntra a cultûa da dröga e quélla da màfia, pe-o Teu tramîte e atravèrso de Tì se spêgian i opòsti pùnti de vìsta e se fórza o mutévole telâio de sìnboli in sciô quæ giórno dòppo giórno se costruìsce e se trasfórma a societæ italiànn-a... e poriéiva continoâ con belinæ scìmili pe ôe e inveçe pàsso sùbito a-o dónca.
In paròlle pôvee: Perché i zoêni se drògan? Perché no se drògan ascì i vegétti? Ò pûre sôlo i vegétti? Ò i mêghi, che se vêuan a dröga ghe l'àn ascì a portâ de màn? E perché no tûtti i zoêni se drògan? Perché no s'é mâi dæto o câxo de 'n balonìsta de série A ch'o devénta eroinòmane? Insómma, perché in quàrche categorîa de persónne se dröga e in âtre no?
Sci sci l'emarginaçión a mancànsa de valôri e quélle cöse lì... n'émmo sentîo parlâ migiæa de vòtte, ma continoémmo a dî a niâtri e a-i âtri che in fóndo in fóndo pròpio no capémmo cómme ùn o pòsse decîde de comensâ a bûzâse, concludémmo che chi o se bûza o sbàlia e bàsta, e coscì o vêu dî che no émmo capîo ninte. Provémmoghe a mæ mòddo, con 'n acòstio ciûtòsto despægio da sòlita recitaçión de quélli dôi ò tréi concètti trîti e retrîti.
Rendémmose primma de tûtto cónto che l'èsse umàn o l'é 'n organìsmo sociâle. A-o contrâio de 'na pria, che se ti â câvi da-a sciâ, da-a conpagnîa de-e âtre prie, e ti â mìtti da sôla into spàçio vêuo in òrbita d'in gîro a-a tæra, lì a se ne stâ bónn-a sénsa lagnâse né soffrî ascì pe çìnque miliàrdi de ànni (dòppo de che o sô - a dîto di dòtti - o s'espanderâ ingoiàndo e digeréndo a tæra e ascì a nòstra pria), l'èsse umàn, se ti ô piggi e ti ô mìtti 'n pö da sôlo o coménsa quæxi sùbito a soffrî. A-o contrâio da pria, l'èsse umàn o l'à 'na vìtta sociâle. Cöse o significa? O vêu questo dî che a l'èsse umàn ghe piâxe anâ a-e fèste inta érta societæ? Ò ascì inta média? Ascì.
In realtæ o vêu dî tànto de ciù.
O fæto che l'Òmmo (e a Dònna a no l'é da mêno) o l'àbbie 'na vìtta sociâle o significa che sénsa vìtta sociâle o no pêu vîve. Cöse a l'é alôa a vìtta sociâle?
Essençialménte, a vìtta sociâle a l'é o fæto de fâ quarcösa insémme a-i âtri. Se goardémmo ciù atentaménte, vedémmo che o concètto de vìtta sociâle o implîca o fæto de fâ quarcösa pe i âtri. Atençión: no stàggo çercàndo de contrabandâ nisciùn ideâle pseudo-pîo. Pe-i âtri a àgisce a crozerossìnn-a cómme pe-i âtri o àgisce o bòia. Sénpliceménte, no stàn servéndo i mæximi "âtri". Robin Hood o rùbba a-i rìcchi, ma o dâ a-i pôveri. O tîpico polìtico o rùbba a-i pôveri, ma o dâ a-i rìcchi. Che l'èsse umàn o segge 'n'animâle sociâle o significa che chiunque o dêve èse ûtile a quarchedùn âtro. L'assascìn o no l'é de seguo ûtile a-a seu vìttima, ma o ô l'é a-o mandànte. O polissiòtto o no l'é de seguo ûtile a-o làddro, ma o ô l'é a-o çitadìn. Quànde i polissiòtti, i polìtichi e i giùdici no són ûtili a-o çitadìn o vêu dî che són corótti, e alôa són ûtili a-i corutôri. Quàrche vòtta o carnéfice o l'é adiritûa ûtile a-a seu vìttima, cómme inti rapòrti sado-mazochìstichi (e o film "Portiere de néutte" de Liliana Cavani o l'é de sto câxo 'n sublîme ezénpio). Ògni èsse umàn da tæra, pe sentîse legitimòu a existe, o l'à da èse ûtile a quarchedùn âtro. Ascì l'eremîta, pe seu deciximón lontàn da tûtti i èsi umàn o l'à despésso ligàmmi con quàrche animâle, ch'o cómpe o seu bezéugno de sentîse ûtile a quarchedùn.
Quànde 'n èsse umàn o retêgne de no èse (ciù) ûtile a nisciùn, o s'acòrze che a seu vìtta a no l'àbbie nisciùn sénso e despésso o cométte suiçìdio.
Ma, speçialménte quànde se l'é zoêni, prìmma de suiçidâse e se prêuva tûtte. Quànde se l'é zoêni l'imperatîvo o l'é quéllo de inserîse inta societæ, atrovâ ùnn-a ò ciù funçioìn da incarnâ, e in sce lô forzâ a seu ancón inexisténte identitæ de indivìdoo adùlto, in sostituçión da no ciù vàlida identitæ de figeu ò adolescénte. E se prêuva tûtte partìndo da l'érto, da-e funçioìn ciù erte ch'e pàian a-a seu portâ. Se çércan bónn-e amiçìçie, 'n bón travàggio, 'n bón rapòrto sentimentâle. Se no se atrêuva ninte e nisciùn ch'o móstre de avéi bezéugno de niâtri, s'abàscian e prêteize. Se ascì abasciàndo e prêteize se resta sôli e inûtili, se çèrca ancón ciù in bàsso, se descénde e se descénde e se descénde, fìnn-a a quànde in fóndo a-a scâa sociâle, quànde òrmâi, pe câuza di numerôxi insuccèssi, l'amarézza e a ràbbia régnan sovrànn-e, ècco finalménte 'na microsocietæ de âtri arabiæ e traîi ch'e finalménte t'acétan, che finalménte àn bezéugno de tì. Ècco i tòscichi e ècco, sorviatùtto, i spacciatôri e i invixìbili narcotraficànti remòti. I spacciatôri àn bezéugno de tì, de tì ch'ti t'ê sénsa funçión e identitæ e ti stæ çercàndo tûtte dôe. Àn bezéugno de tì e tì, ch'ti t'ê sénsa identitæ adùlta, che no ti trêuvi nisciùn âtro ch'o te dàgghe 'na identitæ adùlta avéndo bezéugno de tì, che no ti trêuvi âtri ch'e s'avâlan da teu existénsa, tì, sénsa âtra scélta, ti çèrni l'ùnica scélta che t'æ.
No l'é de seguo quélla che ò fæto 'n'anàlixi conpléta do fenòmeno dröga. Vâri âtri acòsti són otretànto vàlidi. Ma ê àn za fæti âtri e no m'é parûa questa a sêde pe repétili. O mæ o l'é sôlo ùn di poscìbili môddi de védde quéllo ch'o sucede. L'ò chì espòsto, umilménte, a-o cospètto da ciù poténte de-e divinitæ modèrne. Che ciascedùn o azónze o mæ pónto de vìsta a-i seu, perché o l'é sôlo recugéndo drénto de sénn-e o ciù gràn nùmero de pùnti de vìsta che ciascedùn o pêu avixinâse sénpre de ciù a-a sfugénte e infinitaménte distànte perfètta conprenscion de-e cöse.

Roberto Quaglia