ò notòu che da tì se pàrla de tûtto, feua che de fantasciénsa. O no l'é 'n argoménto abàsta sêrio? Ma sémmo segûi de inténde tûtti a mæxima cösa quànde adêuviémo a paròlla "fantasciénsa"? Mì són segûo de no.
Explorémmo coscì o significâto atribuìbile e atribuîo a-a paròlla "fantasciénsa". A paròlla "fantasciénsa", tànto pe comensâ, a existe sôlo in italiàn. A l'é 'n neologìsmo coniòu pe riprodûe o significâto de l'espresción ingléize science fiction, e assumerémo coscì ch'a l'àbbie o mæximo significâto.
Inti dêcenni, da fantasciénsa (science fiction) són stæte dæte numerôze definiçioìn, a ôpera de illùstri inteletoâli, scritôri, espèrti de vârio génere ecc., e nisciùnn-a a l'é ugoâle a 'n'âtra, ànche se gh'é sénpre quàrche eleménto in comùn. Parreîa, che nisciùnn-a definiçión a pòsse da sôla definî quéllo che a fantasciénsa efetivaménte a segge, parreîa ch'ògni definiçión a métte in lûxe ùn di aspètti de sta richíscima letteratûa de cûi pûrtròppo tròppe persónne no conóscian assolutaménte ninte.
Tûtti sàn, ò crédan de savéi, cöse o significa a paròlla "fantasciénsa". Fantasciénsa a l'é defæti 'n vocàbolo che conoscémmo tûtti, gh'é ascì inti vocabolâri. O 100% di italièn in grâdo de parlâ, interrogòu a riguàrdo, o l'aviâ da dâve 'na seu respòsta. Respòsta raraménte venâ da quàrche dùbbio. Fantasciénsa, pe-o 99,9% di italièn, a significa guère into spàçio ò invaxoìn da-o spàçio ò UFO ò mostri schifôxi ò sénpliceménte a l'é 'n agetîvo adêuviòu a-a mainêa liberatöia pe significâ in negatîvo quarcösa ch'o sfûgge a seu conprenscion. O 99,9% di italièn (e into rèsto do móndo a situaçión a no l'é tànto mêgio) o no l'à mâi lézûo 'n lìbbro de fantasciénsa. Epûre a paròlla americànn-a science fiction (e ascì quélla italiànn-a fantasciénsa) a l'é nasciûa cómme etichétta de 'na categorîa de racónti e romànzi ch'avéisan cómme eleménto distintîvo - rispètto a-a letteratûa fìnn-a alôa in vóga - l'inténto de contâ 'na stöia do futûro plausìbile sótta o pónto de vìsta scientìfico.
Migràndo da 'na strétta çércia de uténti còrti a-o grànde pùblico da popolaçión intrêga, o significâto comunménte capîo da paròlla science fiction (in Itàlia fantasciénsa) o l'é cangiòu.
Sôlo o 0,1% (percentoâle otimìstica; probabilménte o l'é ciù giùsto o 0,05%) da popolaçión italiànn-a o l'à mâi avèrto 'n lìbbro de fantasciénsa, e sôlo o 0,02% o léze fantasciénsa con 'na çèrta regolaritæ. Tûtti i âtri sàn de savéi cöse o significa o tèrmine fantasciénsa, ma evidenteménte no pêuan avéi a mæxima opinión de chi o l'àbbie lézûo a fantasciénsa inti lìbbri.
Quarchedùn o poriéiva obietâ che no l'é necessârio léze fantasciénsa pe savéi cöse lê a segge, o poriéiva bastâ gustâsela a-o çìnema...
Beh, a tâle riguàrdo mì dîggo sôlo 'na cösa: 'n bón lìbbro de fantasciénsa o stâ a 'n bón film de fantasciénsa cómme Charlie Chaplin o stâ a Jerry Calà. Se dîe che no ve piâxe a fantasciénsa perché l'avéi vìsta sôlo a-o çìnema (ò pézo ancón in televixón), o l'é cómme se dixéisci che no ve piâxe o çìnema umorìstico perché avéi vìsto sôlo i film de Jerry Calà, con tûtto o rispètto che quarchedùn o l'aviâ pe-i film de Jerry Calà.
A letteratûa de science fiction (adêuvio d'òua in pöi sôlo o tèrmine ingléize perché fòrsci mêno feuaviànte de quéllo italiàn) a l'é ùnn-a de-e ciù âte espresctioìn de l'inteligénsa de l'Òmmo adêuviâ pe explorâ e trasformaçioìn che l'inteligénsa de l'Òmmo a prodûe in futûro inta vìtta de l'Òmmo. Inta ménte de 'na persónna inteligénte, propénsa a adêuviâ a seu vìtta pe anpliâ a seu cultûa, no pêu mancâ 'na conoscénsa de bâze de sto vàsto univèrso letterârio che nisciùn córso de làurea universitârio into móndo (ò quæxi; inti Stâti Unîi quarcösa o se mêuve in tâle sénso) ancón o provvéde a difónde. Inta bónn-a letteratûa de science fiction (gh'é ascì quélla cativa, evidenteménte, cómme in tûtti i settôri), se nûtre de-e brillànti estrapolaçioìn in scî o futûro de sciénsa, costùmme sociâli, tabù, psicologîa, sociologîa, semàntica, ârte, polìtica e, in generâle, de tûtto quéllo ch'o l'àbbie ò o poriéiva avéi citadinànsa inte l'univèrso imaginòu ò imaginàbile da l'Òmmo. E exploràndo e reaçioìn che l'Òmmo (e ascì a Dònna) o paleserâ in respòsta a-i cangiæ contèsti ambientâli, a science fiction a se pón ancheu cómme o mêgio e o ciù conpléto tra i laboratöi pe-o stùdio de quéllo che sémmo, de quéllo ch'o ne l'à originæ e di nòstri poscìbili destìn.
A quélli (che són tànti) i quæ pe ignorànsa ne sottovalûtan l'inpurtànsa culturâle, tegnémmo a dî che o Prezidénte di Stâti Unîi e o Pentàgono no fàn altretànto. Da paêgi ànni òrmâi, lô àcatan consulénse da-i ciù inpurtànti scritôri de science fiction americàn, in scî o proségoo de-e trasformaçioìn polìtiche e sociâli. Questo perché i scritôri de science fiction àn da dâ de-e respòste. 'Na mûggia de respòste. E generalménte ascì abàsta sénsæ.
Inte l'asociaçión internazionâle M.E.N.S.A., ch'a reunìsce sôlo indivìddoi con 'n Q.I. (Quoçénte d'Inteligénsa) superiôre a 140 (o valô mêdio o l'é 100), 'na percentoâle ch'a poriéiva rivâ a-o 30% a léze abitoalménte science fiction (a mêdia italiànn-a a no sùpera o 0,02%).
Inte 'na pròscima lettia, câo Maurizio Costanzo Show, vedrémo cómme a letteratûa de science fiction a l'é nasciûa, quànde a l'é nasciûa e sorviatùtto perché.

Roberto Quaglia