ti sæ cöse o l'é o "stream of consciousness"? Mì no ô sò, in virtù do trìste dæto de fæto che e cöse che no sò són infinitaménte ciù numerôze de-e cöse che sò. Ma conoscéndo a léngoa inglêize e arangiàndo e lacùnn-e co-a lògica, me l'imàgino, e se me dovésse sbaliâ o voriâ dî che o significâto che stàggo pe esprìmme ô l'aviò inventòu mì, o che o l'é ancón mêgio - sótta çèrti pùnti de vìsta - che avéilo savûo pe avéilo inparòu.
Ebbén, tradûto in italiàn, "stream of consciousness" o vêu dî "flùsso de cosciénsa", e mì argomento che con questo s'inténda l'àtto de esprìmme lengoisticaménte - verbalménte ò pe scrîto - con totâle libertæ, vêuo dî sénsa progetâ in nisciùn mòddo quéllo che se stâ pe dî ò pe scrîve, lasciàndo sénpliceménte che tûtto quéllo che de lengoìstico a cosciénsa a génera o vêgne sùbito espresso, in ténpo reâle, sénsa filtrâ co-o seu giudìçio e paròlle, e fràxi e i concètti. In sto moménto no me vêgnan i particolâri vantàggi che da sta tècnica nasceriéivan, feua de ùn, che retêgno notévole: a ménte, sénsa 'na direçión e 'n fìn, a l'é lìbera de seguî itinerâri inesplöræ, e generâ concètti originâli e inêditi, che mâi saiéivan stæti espresso se scìn da-o prinçìpio se fîse savûo quéllo che se saiéiva andæti a dî. Se no me sbàlio o l'à adêuviòu sta tècnica ascì Joyce, ma o l'é faciliscimo che mì me sbàglie, ascì conscideràndo che Joyce no l'ò mâi lézûo. (Gh'ò provòu co-l'Ulisse, ma m'é sùbito passâ a vêuggia.) D'âtra pàrte manco Joyce, co-a scûza de èse mòrto prìmma che mì nascésse, o l'à mâi lézûo mì.
Ècco, òua stàggo fâzéndo quarcösa do génere. Finn'òua o discórso o l'é abàsta coerénte, ò coscì me pâ, perché se no me parésse coerénte a spiegaçión che dàggo de quéllo che mì stàggo fâzéndo, cómme poriéiva continoâ a fâlo?
«Davànti a-a tastêa do mæ computer, sciàcco sénsa reflètte i tàsti, speràndo che l'àtto mæximo de esprìmme o génere 'n significâto ch'o vâ a pénn-a d'èse trasmisso, perché e paròlle che automaticaménte prodûgo àn de seguo 'n sénso, e e fràxi che e paròlle ammugiæ inevitabilménte conpónn-an àn ancón ciù sénso de-e paròlle.»
E se ascì quéllo che mì scrivésse o no l'avésse 'n sénso conpîo, o poriéiva sénpre ascùnde quàrche significâto ascôzo, ignòto ascì a mì che ô scrîvo. In definitîva, chi mâi reûsce a comunicâ esataménte quànto o segge inte seu intençioìn? 'N scritô o scrîve de 'na deliçiôza figétta, sénsa evidenteménte alegâne a fotografîa dæto ch'a existe sôlo inta seu ménte, e ògni lettô o imaginerâ quéllo che ghe vegniâ ciù idòneo imaginâ; o cinéize o imaginerâ 'na figétta cinéize, o svedéize 'na biondón érta 'n mêtro e novànta, o beduìn 'na bèlla grassón ipertetûa, o pedòfilo 'na figétta de dêxe ànni, o gerontòfilo 'na veggétta vìsta a l'ospìçio, o necròfilo quéllo bèllo cadàvere de dònna sbixigòu a l'obitòrio. E o l'é coscì pe ògni vocàbolo: ògni paròlla a l'é 'n'etichétta derê a-a quæ ciascedùn ghe imàgina o contegnûo ch'o vêu. Se coscì o no fîse o móndo o no pulluleriéiva de malintéizi. Quànde dôi èsi umàn convèrsan, sôlo 'na mìnima pàrte di significâti trasmissi a rîva a destinaçión. Ghe són conversaçioìn dôve ògni paròlla a vêgne malintéiza. O l'é abàsta pensâ a çèrte discusctioìn tra inamoæ, dôve ògni tentatîvo de spiegaçión o sòrte l'efètto opòsto a quéllo dexideròu, e a-a fìn da discusción i dôi amànti no són ciù inamoæ. Dòppo stàn 'n pö de ténpo sénsa parlâ tra de lô e tórnan inamoæ.
Càngio discórso. O l'é 'n pö de ténpo che inte retrovîe da mæ ménte, méntre scrivéiva quéllo ch'ò scrîto finn'òua, me vêgne da pensâ a 'n'çetrón. No 'n çetrón quæ se sîa. Ma o çetrón de cûi ò lézûo inte 'n lìbbro. O l'êa 'n çetrón perfètto, retóndo, paradossalménte quàddro. O no fâzéiva ninte de speciâle. O vegnîva sôlo descrîto, ò mêgio, o vegnîva citòu pe divagâ, scìmilmente a cómme stàggo fâzéndo mì òua. O l'êa 'n scritô famôzo, e mì no ô són. O l'êa 'n çetrón normâle, epûre evidenteménte inpurtànte, s'o vegnîva citòu inte 'n lìbbro de 'n scritô famôzo, e dòppo, òua, repiggiòu ascì da mì, scritô tûtto fêua che famôzo. O çetrón o l'é l'órgano riprodutîvo de 'n çèrto tîpo de èrboi. A primma vìsta, goardàndo de sbiêgo sta facénda (quæ se sîa cösa l'espresción de goardâ de sbiêgo a pòsse vêi dî), nutrîse de çetroìn o poriéiva comparî cómme 'na pràtica disgustôza e oscénn-a, scìmilmente a-o nutrîse de êuve de galìnn-a. Inveçe o l'é pròpio quéllo che i çetroìn (i èrboi) vêuan. Ascì i pê, i brûgni, e vìgne e tûtti i vegetâli produtôri de frûti no véddan l'ôa che quarchedùn ghe ê mànge. E perché mâi, o se dimanderâ quarchedùn? Són sti vegetâli tûtti mazochìsti? No són né mazochìsti, né stùpidi. I vegetâli produtôri de frûti són inveçe diabolicaménte astûti. Te méttan lì o seu frûto in bèlla vìsta, succulénto, dôçe e madûo, ma pìnn-o de seménse dûe, fastidiôze e indigèste. O rîva l'animâle golôzo, o se màngia tûtto o frûto seménse conpréixe, o se ne va in gîro a spàsso pe-a vàsta canpàgna, e prìmma ò dòppo o fâ 'na bèlla cachìnn-a ò 'na brùtta cacón (o depénde da quæ animâle), tûtta pìnn-a de-e seménse no digerîe di frûti mangiæ. E seménse germóglian inta tæra sótta a-a càcca descciôta da-e ciêuve, e ècco che quélla ciànta a s'é riprodûta, sénsa fadîga, a gràn distànsa da-o scîto da seu immòta existénsa. A sto pónto me vêgne 'n dùbbio: quànto dovéivan avéi gròssa a bócca i animâli pe fâse mangiâ da-i quæ i meloìn s'én evolûi coscì gròssi e co-a pelàgia coscì dûa? O se tratâva fòrsci... di dinosàuri? Câo Maurizio Costanzo Show, a domànda a l'é gratûita, cómme tûtte e domànde a-a cûi respòsta a no ne prodûe 'n dirètto vantàggio. Se ne pêuan imaginâ de ancón ciù gratûite da suddéta. Pe ezénpio: L'universo o l'é infinîo? Cöse o l'é l'Universo? Ma... existe 'n Universo, a-o de là da reçénte acquixiçión umànn-a da conviçión che 'n Universo o existe, ôtre o çê nòstrén, là dôve âtro che miriâdi de pontìn luminôxi niâtri no vedémmo?

Roberto Quaglia