ai tgnêva a dîr un pèra ed cås anca mé in vatta a quall ch'quall èter mé istàss l'à détt int la lêtra precedänt ch'a m arcôrd ch'a i ò scrétt quand a êra ló. Mé a sån difâti quall èter mé istàss ch'ai é dänter ed mé quand a sån inteligänt, ważvàira quand an al sån cme adès ai é sänper però dänter quall ch'al l é anc s'al s in stà zétt.
Quall èter mé istàss al parla ch'l'à cgnusó Baccini quand an êra brîṡa Baccini, am pèr ed capîr. Mo an à brîṡa fât i cånt sänza l'òst, ch'dåp a sån mé, anc letterariamänt, int la Panteca. Ai êra difâti anca mé, dänter al mî côrp, quand as stèva a menèrsla insàmm a Baccini int la Panteca. Mo diṡän pûr pan al pan. Mé an sån brîṡa gelåuṡ ch'Baccini adès l'é famåuṡ e ch'al s cóca tótti äli dòni ch'al vål, anc se magâri acsé faṡänd as córren chi réṡich dl'AIDS, cme al dîṡ Lupo Alberto. An sån brîṡa gelåuṡ però a dâg ch'l'é pròpri un'ingiustézzia ch'Baccini an vgnéppa a purtèr tótti äli bréṡol ed dòni ch'ai avanzen a nuèter ch'a sän restè ṡfighè dänter la Panteca. S'am sént quall èter mé istàss inteligänt ch'al s scånd dänter ed mé par dåp saltèr fòra quand mé a m distrâg, al s inrâbia, e al réṡich l'é ch'al m ṡfrâta. Ló l'é cunvént ch'mé a al ṡputân, a parlèr a nómm anc så con un lenguâg̈ sänzz e sinzêr, ch'ló al dîṡ ch'l'é pîn d'erûr e da defiziänt. Mo an pås stèr zétt dnanz ali ingiustézzi. Cl'ètra mî personalitè inteligänt an v à brîṡa détt tótti äli cås pervêrsi ed Baccini quand l'êra ṡfighè. L'êra pròpri cme mé quand a sån cme adès, int la mî versiån sänzza mo sinzêra. An savêva mâi csa dîr a inción. Difâti an diṡêva gnínt. Al martelèva in vatta al pianofôrt, äli ragazôli sänza inción góst äli s astèven vṡén a ló a guardèrel sonèr e s'i dmandèven quèl ló an savêva mâi csa rispånder. L'êra pròpri cme mé da sänzz, mo mé almänc al corâg̈ ed parlèr a l gh ò. L'ónica cåsa ch'al savêva dîr ali ragazôli l'é s'äli avêven biṡåggn d'un pasâg̈ a cà, e quèlch al biṡåggn a l gh avêven dabån, e alåra ló al äli acompagnèva a cà e sänza dîrgh gnínt (ali ragazôli) a un zêrt pónt ai saltèva adòs e se la ragazôla an êra brîṡa perspicâz al finêva ch'la ai stèva sänza adèrsen e ch'la s artruvèva ciavè in manc che an s dâga. A st'môd Baccini al s aprofitèva däli biṡognåuṡi ed pasâg̈ in mâchina. Al avêva una Due Cavalli råssa col sedîl dal paseżîr dnanz sfondè (veramänt l'êra pròpri stachè däli så rotâi) e acsé chiónqued al s astèva vṡén a ló l'êra automâticamänt in poṡiziån ginecolåg̈ica. A m arcôrd che insàmm a ló a i ò fât un viâg̈ fén a Firenze in poṡiziån ginecolåg̈ica. Mo con mé an i à brîṡa pruvè.
A i ò anc da ridîr in vatta a tótt quall ch'al mî alter ego l'à détt in vatta ala Panteca. L'é vaira ch'l'é un påst da ṡbâll, mo mégga par äli cås pseudo-culturèl ch'al dîṡ ló. S'mé an fóss insàmm a ló al geståur ai andarévv par al ṡbâll, ed cui ló an à gnanc parlè. In Panteca as ṡbâla parché ai é caṡén, quand quelcdón al såna al volómm l'é giustamänt a stécca e tótt chi ch'i vénnen lé par fèr i inteletuèl ala fâza ed nuèter pió sänzz mo sinzêr i s al ciâpen int al drî parché con tótt chal caṡén an pålen gnanc parlèr e dîr tótti cäli cås ch'ṡbagliänd äli i fan sintîr superiåur. Al caṡén al i fa stèr zétt e a nuèter al s fa ṡbalèr e l'é gióst acsé, parché nuèter a sän la magioranza e låur la minoranza e nuèter a sän in un paîṡ democrâtich. Pió caṡén ai é, manc as pänsa, e manc as pänsa e méi as s sént. A al capirévv anc chiónqued, bâsta ch'an fâga brîṡa pèrt ed chi quâter gât ch'i s sénten inteligänt ch'però an al én brîṡa parché i vaira inteligänt a sän nuèter int la nostra semplizitè democrâtica. An pålen èser låur i vaira inteligänt pròpri par vî dla democrazî, cme a s insêggna la televiṡiån. La magioranza la gh à sänper ragiån, e la magioranza a sän nuèter, difâti äli trasmisiån ch'a guardän nuèter ala televiṡiån äli an i mâsim índiz d'ascólt, e quasst an al på cancelèr inción.
Scuṡè s'a vâg un påch fòra dal discûrs. L'é ch'i dirétt umàn i tâchen pròpri quand as va in discotêca, o in Panteca, o in tótt chi påst par nuèter żåven. Con quèl dirétt i acsé détt inteligänt i s vålen fèr la prêdica diṡänd quall ch'an duvän brîṡa fèr såul parché an i pièṡ brîṡa a låur? A nuèter ch'a s ṡbâla fèr caṡén i dóbbi an s vénnen brîṡa e a sän tótt d'acôrd ch'al dirétt ed fèr caṡén l'é un dirétt umàn, dâto che dåpotótt pròpri par la questiån democrâtica a sän pió umàn nuèter di acsé détt inteligänt dâto che la magioranza a al repêt a sän nuèter. Cioûder äli discotêche e tótti cäli ètri limitaziån l'é alåra una violaziån di dirétt umàn. A sän int l'época dal progrès, e l'é gióst ch'tótt al aumänta, e acsé l'é gióst ch'al aumänta anc al volómm e tótt i ṡbâll ch'adès an v dâg s'nå dåp i m arêsten violänd i mî dirétt umàn.
Turnänd a Baccini, almänc äli bréṡol ed tótti äli dòni ch'ai lécchen äli schèrp al psêva anc purtèrsli. L'é ch'dåp ch'l'é dvantè famåuṡ ló al s é muntè la tèsta e adès l'é cunvént d'èser superiåur, cme äli persåni ch'äli dîṡen d'èser inteligänt. Ló almänc an dîṡ brîṡa d'èser inteligänt, e l'é bèle quèl. Tótti äli persåni ch'al cgnoscêven prémma äli én tótti d'acôrd: almänc äli bréṡol däli dòni ch'ai avanzèven al duvêva purtèrsli. Tant pió ch'äli én tótti dòni sänzi cme nuèter, ala nostra portè, difâti ai avanzen.
A spêr ch'tra vuèter tótt i san chi l'é Baccini. L'é l'ónica persåna ch'a i ò cgnusó ch'dåp l'é dvantè famåuṡa. S'an al cgnusî brîṡa a m fè un dispèt parché a m tulî anc quasst. An é ch'am impôrta par ló - an sån mégga inteligänt!
A spêr ch'almänc vuèter a capî tótt quall ch'a dâg, dâto ch'mé par furtóna an i rîṡ brîṡa sänper, altrimänti a i avrévv pòra ch'a sån dvantè ed nåv quall là inteligentån dänter ed mé ch'al fa sänper finta bän bän ed capîr tótt mo mé a sò ch'an é brîṡa acsé anc s'a i ò da amétter ch'tanti cås al äli capéss dabån a mî malgrè.
Gnî alåra in Panteca, av racomànd, mo såul quand ai é caṡén, caṡén democrâtich, e alåra sé che col bèl rumåur ch'ai é e ch'al cåvra tótt i nåster discûrs a sän dabån democrâticamänt tótt eguèl.

Roberto Quaglia