‹ Ìndiz dal sît · Home dal muséo · repêrt restaurè
 
 
 

di
Roberto Quaglia
 
 
Il difficile ritorno del signor Sheckley

 


Quassta l'é stè l'istè ed Robert Sheckley. Al grand scritåur l'é gnó in Itâlia, dåpp a l'iniziatîva e a l'impaggn ed Roberto Quaglia ch'l'à invitè, tgnó e purtè in gîr in mâchina par un mais intîr in Itâlia e in Euròpa. Chi à avó l'ocaSiån ed vàddrel l'é armaS entuSièst - guardè in stal nómmer i cumént ed Vittorio Curtoni in Memories of green e ed Roberto Genovesi in Interazioni - e avän deciSó ed pruprîv sta crònica dl'esperiänza, un pôc particolèr (an psèva brîSa èser d'un'ètra manîra, èsend scrétta da Quaglia) ed estremamänt afasinànt (cme dsåura).


Ariv in Itâlia

L'ariv a Linate
Milàn Linate, mèrcuel 21 ed lói 1999, åur 14 e 30. I vàn e i véNnen un sacc ed aeroplàn, mo un såul l'é quall inpurtànt. A l'aeropôrt a sän andè in trî: Max Morando, Daniele Vecchi e al sottoscritt. Al åur 15 e quèl l'ónnic aeroplàn inpurtànt ed cal dé al dvré méttres tra äl man l'ónnic Robert Sheckley dl'univêrs ch'nuèter cgnusän. L'é difézzil crédrel, ànc s'una lónga fîla d'avenimént improbàbil l'à fât dventèr sta pusibilitè benedetamänt probàbil. An e an ed corispondänza via email, tentatîv ed prémma fât fâr fiasc dal CaS, e finalmänt una mirâbil geometrî ed coincidänz favorèvel. E ècco dånca l'improbàbil dventèr inevitàbil e nuèter lé a Linate a tarmèr dla nòstra méj emoziån. L'ateréSa l'aeroplàn ch'aspitän. As parparän a l'incånter e pôc dåpp a vdän i pasażîr scårrer davànti a nuèter. Chi ed låur al srà Sheckley? An savän brîSa bän che fâza l'âbia. Int la memòria, såul al ricôrd ed quèlc fotografî vècia ed dozeine d'an. Al bastarà a arcgnóssrel? A guardän con atenziån tótti äl fâz ch'as pâsen davànti. E acsé fasànd a dventän adèSi adèSi vétima ed cla stassa DeformaziånMetafòrica ch'in un sô lîber Sheckley l'à inventè. As métten a alucinèr Sheckley in ògni parsåna sänza cumpagnî d'una zêrta etè. Anzi a finän par tgnîri drî a quèlcdón, zarcànd d'fères notèr, sperànd ch'i s trasfòrmen int al Sheckley ch'låur evidentemänt in é brîSa. Al pâsa al tänp e ormai quèSi tótt i pasażîr i én pasè par gnìnta int al nòster stâz. La DeformaziånMetafòrica la insésst, e ànc un vèc giapunaiS par quèlc mumänt al s pèr ch'al pòsa èser al Nòster. Pò i pasażîr i finéssen, e ànc al tänp ed Daniele, ch'al à da tornèr in ufézzi. A armagnän Max e mé, e l'ónnica côSa ch'a psän fèr l'é aspitèr l'aeroplàn dåpp.
L'aeroplàn inpurtànt al s arivêla èser quall däl 18 e 30. E finalmänt, tótt int un colp, Sheckley l'é con nuèter. L'à indòs di bermuda e äl zavât e al s pôrta drî såul una gròsa bôrsa, un Sacàtt, e una żachta elegànt ch'al tén in man. Par tótt al viâz, int al mais ch'vén, an s la métarà gnanc una vôlta.
Dåu åur dåpp a sän a Génova, duv Sheckley l'é òspit ed Maurizio Frizziero (Popi par i améS), int la sô bèla cà davànti a la spiażetta ed Boccadasse, fôrsi in asolót al cantån pió sugestîv ed Génova. Lé, davànti a una tèvla pénna ed parsótt e mlån, a pasän una splèndida sirè a discótter, dsåuratótt sacànt che quall ch'as sta capitànd l'é pôc probàbil. As rindän cånt sóbbit, Popi e mé, che Sheckley ché an gh é brîSa, né al i psré mâi èser. Con nuèter ché a gh é såul Robert, e Robert l'é vaira e l'eSésst in cârna e òs e l'é ché con nuèter, intànt che Sheckley l'eSésst int i nòster zarvél cme rapreSentaziån. RapreSentaziån dla rapreSentaziån, al pignularà dåpp Mario. Comónque un mît, un archètip, un'entitè astratta ch'i nòster séns i n psaràn mâi cgnòser, tant ch's l avän imażinè int al pasè. Par prâtica al ciamarò l istàss Sheckley, int al proseguîr ed stal mî racånt. Mo savî che in realtè mé a pinsarò a Robert, parché l'é ló quall ch'i ò cgnusó.

 Żóbia 22 ed lói l'é una żurnè d'aclimataziån. Al fà mułt cheld, a gh é un jet lag da superèr, a decidän ed brîSa strachères. CôSa ch'an s impedéss brîSa ed gôdres una splèndida sirè int al locèl ed Enrico Reboscio, ristoratåur e estimatåur ed Sheckley, ch'al s ufréss una lèrga carelè ed tépiche spezialitè gastronòmiche lîguri.

 

A la librarî Fahrenheit 451
Vènnber 23 ed lói a sän a Piazänza. Al s à invitè a diSnèr Vittorio Curtoni, una parsåna delizióSa, ultra i sû mèrit int al canp dla fantasénza italièna. E al diSnèr, cuSinè da sô mujér Lucia, l'é decidamänt a l'altazza däl zircostànz. Dåpp magnè, Sheckley al s conzêd un ripuSén sul divàn. Pió tèrd, Vittorio al dichiararà ch'l avré fât atachèr una tèrga dsåura al divàn con só inciSa: Ché al à durmé Robert Sheckley. CôSa ch'as purtarà dåpp a l'idéa, par un pròsim viâz, ed preparèr una tèrga con dsåura scrétt Ché adès a gh é Robert Sheckley, da métter fòra in tänp reèl duv as fêrma. Int al dåpmeżdé la realtè la s intenséffica. I ariven a cà ed Curtoni in pelegrinâg da mèża Itâlia estimatûr ed Sheckley. Pò a andän a la librarî Fahrenheit 451 duv al Nòster al vén intervistè par una televiSiån locèl. Dånca as finéss tótt a magnèr int una utémma trateri. I Testimôni ed Sheckley i én carsó ancåura e adès a gh é quarànta parsåN a magnèr con ló. Dåpp zäNna as tåurna in librarî par una preSentaziån póblica dl'autåur. Al åur óndeS ed sîra as rimitän int la vî ed cà, vêrs Génova. L'é stè una żurnè blésima, descrétta pió in detâli e da un èter pónt ed vésta da Vittorio Curtoni in stal stass nómmer ed Delos. Sheckley l'é mułt cuntänt. Ànc mé. Ànc Vittorio. Se quèlc scuntänt a gh é, evidentemänt al s é tirè in dsprît discretamänt.

 Sâbet 24 ed lói e dménica 25 ed lói i én żurnè relativamänt tranquélli. Mo brîSa par quasst manc significatîv. Äl Grandi CôS in én brîSa par fôrza côS grandi. A firän un pôc Génova e i dintûren con Alessandro Testa e èter améS, mo a sän tótt tîp pió interesè a äl côS ch'as diSän che brîSa a äl côS ch'a fän. A la dménica, a cà ed Popi, col mèr aSór che dala fnèstra al s arcôrda con discreziån l'eSistänza dal månnd, as guardän distratamänt ànc al Gran Prèmi d'automobilîSum in televiSiån, cunsâpevel ch'un sfånnd al vèl l'èter par i nòster discûrs.

 

Lundé 26 ed lói a fän un żiràtt in riviêra, a Camogli, e col batèl a s scâpa ànc una capè a San Fruttuoso ed Camogli. Al tänp l'é sänper bèl. E ànc äl nòstri ciacarè. Av putrò mustrèr däl fotografî ch'av cunvénzen ch'al tänp l'é bèl. Mo par quall ch'ariguèrda i discûrs, am duvî crèder såura la parôla. A sän sänper cuntént.

 Mèrtedé 27 ed lói as tòca äl Cinque Terre. Sheckley al n avêva sintó parlèr bän, dånca a decidän ed viSitèrli. A andän in mâchina fina a Manarola. A pî, fasànd la famiġerè Vî dl'Amåur såtta un såul ch'al brûSa, arivän a Riomaggiore. Da ché un batèl al s pôrta a Vernazza da duv un trêno al s ripôrta a la nòstra mâchina a Manarola. A dîrel bâsta una manè ed parôl, a fèrel a i vôl un bèl pôc ed tänp e una bèla fadîga. Amànt dl'eSageraziån, sulla vî dal ritåuren a truvän tänp e energî ànc par una viSita a Portofino. Quand la żurnè la finéss, Sheckley l'é strâc môrt. Mo äl Cinque Terre al l àn lasè sänza parôl, e brîSa såul par vî dla strachèzza.
A decidän che Mèrcuel 28 ed lói al gâbia da èser una żurnè ed tótt ripôS. A i piôv, e con la pióvva la temperatûra la s abâsa, dàndres treuga e favurànd un ripôS méj. La żurnè l'é comónque ravivè da una viSita ed Natalino Bruzzone, ch'a cà ed Popi al fà una splèndida intervésta par la pâgina culturèl dal Secolo XIX.

 

In Mondadori: da manzénna Lippi, Laura Serra, Sheckley, Festino, Alessandri, Quaglia
Żóbia 29 ed lói a andän a Milàn. Prémma tâpa: Segrate, Mondadori. Al s arzêv un cordialésim Giuseppe Lippi, curatåur ed Urania, e con surpraiSa a scuprän ch'l'é brîSa da par ló: artruvän Vittorio Curtoni, Laura Serra, Giuseppe Festino, Piergiorgio Nicolazzini, Ferruccio Alessandri, tótt bèle preSént a Piazänza, pió Claudio Asciuti, Domenico Gallo e veri èter. A diSnän int la mänsa ed Mondadori, dåpp ed che Sheckley al s vén sequestrè par un gîr d'intervésti e discusiån d'afèri. A aspitän pazientemänt a lóng int una cambratta sänza gnìnta. Un a un i s in vàn tótt e mé a m artrôv a aspitèr pió o manc da par mé. Finalmänt i scunparé i ricunpèren e as pôl andèr in zitè. Destinaziån: la Librarî dal Żâl, in vî Peschiera 1. Un utémm pòst, tant ch'a n riportàt ànc l'indirézz. Èter fans i confluéssen lé e l'é sóbbit un bèl ciacaramänt, bagnè dal spumànt uférto dai gestûr. Al fà la sô cunpèrsa ànc Claudio del Maso. Ed è subito sera, cioè ora di cena, anzi: di pizza. Per l'occasione compare anche Luca Masali. Gran pizè coletîva cundé da quâter èter ciâcher. A sän tótt cuntént, e chi an al fóss al pèr. Un pèr d'åur ed mâchina par tornèr a Boccadasse e ànc sta lónga żurnè la s sèra.

 Vènnber 30 ed lói a bandunän Génova e Boccadasse. Sheckley al m dmanda: An turnaränn pió ché? A rispånnd mé: BrîSa in stal viâz. A m arcurdarò a lóng l'imediata tristazza ch'l'à ciapè la sô fâza. Al mumänt ed salutèrel, Popi al l guèrda, al surîd e al i dîS: An é brîSa necesèri ch'adès a dgän quèl. Sheckley al fà zaggn ed sé apanna e al vén vî con mé. Popi e Robert i s êren bèle détt mułt int äl lónghi nòt pasè a discótter quand ch'èter i avrébben durmé. A muntän in mâchina e a partän par Lucca, duv quèlc åura dåpp arivän. Al s acôj Alessandro Fambrini, ch'al s vén a tôr in biziclatta e al s fà strè vêrs la sô cà, duv a saränn òspit. L'é un dåpmeżdé tranquéll, quall ch'as aspèta. An muränn brîSa dala vòja ed fèr quall ch'i turésst i fàn quand ch'i ariven in quèlc pòst. As arpåuSa un pôc, as fà con chèlma un żiràtt in mâchina datåuren al mûra dla zitè, as va a la staziån a tôr Stefano Carducci in ariv da Treviso. E a la sîra as va tótt a magnèr int una utémma trateri in colénna.

 

Sâbet 31 ed lói al scuménzia con un żiràtt sätti colénni datåuren, duv as inbatän int un improbàbil quagliodromo, un pòst comónque sinésster dal quèl istintivamänt am vén da tgnîrem ala lêrga. A decidän ed canbièr âria e as spustän a Pisa, duv a sän ciapè in cunsaggna da Francesco Ghetti ch'al s fà da guîda turéstica. A la sîra, a sän òspit a zäNna da ló, e la quantitè e la qualitè däl purtè l'é tèl da métteres decidamänt in criSi (dsåuratótt al sottoscritt). In parôl pôvri: magnè e bvó trôp. Mo cme s fèva a reSésster? In un môd o int l'èter artruvän la vî ed cà e a afruntän una lónga nòt ed sòn e digestiån.

 

Dménica 1 d'agåsst l'é un dé pôc cunsiè par métteres in autostrè. Mo la lòggica däl partänz inteligénti as ajûta. Da quand ch'i én dvintè ed môda äl partänz inteligénti, i dé tradizionalmänt pîż par métteres in mèrcia i én dvintè i méj, dato ch'inción l'é acsé stópid da métteres in viâz pròpi in cî dé lé. Dånca an incunträn brîSa trâfic sätti autostrè e arivän a Treviso sänza problêma int al prémm dåpmeżdé. A alożän a cà ed Stefano Carducci. As arpuSän quèlc åura, e in sirè a firän par la zitè fermàndres a zäNna int un'ètra utémma trateri, duv i nòster nòbil propòSit ed diżón dietêtic i naufrâghen par l'enèSima vôlta.

 

Lundé 2 d'agåsst a andän a VenéSia. Al fà mułt cheld, a gh é mułt såul e ancåura pió turésst. Sheckley an vdêva VenéSia da una vinténna d'an. Al pòst al l ispîra e dånca al s métt a scrîver. Dapartótt, durànt tótt al nòster pelegrinèr, Sheckley an bandunarà gnanc un mumänt al sô taccuèin e la sô afeziunè pénna Montblanc. Tótt i dé, mułti vôlt al dé, al l avän vésst e al l vdaränn tirèr fòra taccuèin e pénna e scuminzèr o continuèr a scrîver. Mo a VenéSia l'é un mumänt specièl. Al l vdän scrîver con dedizán pió intänsa dal sòlit. Dåpp una pizza mediòcra a viSitän la librarî ed Giampaolo Cossato. A metè dåpmeżdé l'é åura ed tornèr a Treviso par un pôc ed siesta. Avän scupêrt ch'a Sheckley i detâli ed VenéSia, cme dal rèst ed tótt i pòst, an i interèsen brîSa pió d'tant. Quall ch'ló al zairca int i pòst duv ch'al va l'é l'atmosfêra ch'i comónichen. L'atmosfêra l'é la componänt ineffâbil di pòst, l'aspèt pió interesànt ed quall ch'at zérconda. A la sîra, al s arżóng Daniele Vecchi con la mujér Debora, e tótt insàmm as zäNna benésim a cà Carducci. Stefano al tîra fòra un repertòri ed déssc ed vinîl con mûSiche che Sheckley an sintêva da dozeine d'an. E l'é sóbbit nostalgî, o quèl ed cla famajja d'emoziån. La sirè la s svilópa e la s conclûd piaSevolmänt.

 


Praga

Mèrtedé 3 d'agåsst da prémm matéin i ariven da Génova Mario Quaglia, Ada Cortese e Max Morando. L'é con låur ch'as métten in strè e a bandunän l'Itâlia, al mûS dla mâchina puntè vêrs nôrd. A sän in zénnc sätta mî mâchina, a stän strétt (dsåuratótt cî sitè dedrî, dato che Max da par ló al tén datåuren ai 120 chîli ed ló stass), mo al bagajèri l'é grand e al motåur al fà al sô duvair. A gnän fòra dal Tarvisio e a andän vêrs Salisburgo, pò a firän a drétta vêrs Linz, dåpp ed che a ciapän la stradèl vêrs nôrd e as tuffän int la Repóblica Ceca. A arivän a Praga vêrs äl nôv ed sîra dåpp una żurnè ed viâz, ed såul e ed paeSâg gradevuléssim. Al s aspèta Yaroslav Olsa Jr., żåuvne diplomâtic cêco nonché un di mâsim espêrt ed fantasénza int la sô naziån. L'é ló ch'al s à invitè a Praga, e l'é ló ch'al s métt a dispuSiziån un confortâbil apartamänt duv ch'nuèter a ciapän alòg. A gh é ancåura tänp e energî par una zaNnatta int la trateri pió viSénna. An sò brîSa i èter mo mé a sån distrótt. I ò guidè tótt al dé e una nòt ed sòn profånnd l'é decidamänt benvgnó.

 

Sheckley e Quaglia a un cafè ed Praga
Mèrcuel 4 d'agåsst CôSa s fà al prémm dé ch's é a Praga? As dà un'ucè datåuren. As va int al budèl dal zänter stòric a vàdder i souvenir ch'i vànnden in tótt i pòst turéstic dal månnd, as zairca ed vàdder un pôc ed Praga atravêrs la spassa cutrénna ed turésst, e quasst l'é infâti quall ch'a fän. Par quèlc åura. Ché e là as s sänta a bàvver un cafè o a spilucchèr quèl. A sän pió a nôrd e finalmänt la temperatûra l'é acetâbil. E al tänp l'é comónque bèl. E nonostànt i turésst Praga l'à un'atmosfêra ónnica. Int al dåpmeżdé a spindän 20 méla franc ed taxi par fèr utzänt métter par andèr al Ministêr di Estêri duv Yaroslav Olsa al s aspèta. Intapè fina al còl int al sô elegànt vesté da diplomâtic, Yaroslav al s acôj in cumpagnî d'una sô afaSinànt colêga ed rèra inteligänza, Jana Pechova, ch'la starà con nuèter par al rèst dla żurnè. Al Ministêr di Estêri l'é in colénna, e una länta paseżè vêrs vâl la spuSa perfetamänt äl eSigänz turéstiche con la nòstra legéttima pigrézzia. Ànc parché in fånnd a la colénna a s artruvän int l'eSòtica cà ed Yaroslav, pénna d'ôvri d'êrt africèni nonché dsåuratótt ed lîber ed fantasénza ed tótt al månnd. Mo an pèrel brîSa dal månnd ch'a cgnusî vuèter. A pèrel ed lîber ed fantasénza birmàn, etîop, congolaiS, e chi pió al n à pió al in métta. Una cécca dåpp a l'ètra. E nuèter a s bavän såura. L'é l'åura dl'aperitîv. Tra pôc, al gotha dla fantasénza cêca al s aspitarà int un di pió esclusîv ristorantén dal zänter. E èccres pôc dåpp infâti lé, in cl'ambiänt rafinè ch'i ò aihmè scurdè l'ubicaziån, sitè a una granda tèvla iluminè såul da cannd in aspèt d'una zäNna a bèSa ed cuSénna bòema. Ultra a Nuèter, Yaroslav e Jana a gh é Ondrej Neff, nòt scritåur cêco, Ivo Zelezny, editåur ed SF, Ivan Adamovic, curatåur dla rivésta Ikarie e veri èter. Al magnèr l'é bån, mo col tänp al l avré scurdè, parché al contèst l'é pió interesànt. A bavän ànc un sacc ed bån vén. A la fén dla zäNna as va tótt int una famåuSa birarî duv ògni tant al pèr ch's faréss vàdder al preSidänt Havel in parsåna. A pasän a un pâs dal ghèt ebrâic duv in cl'istànt i én drî a girèr una scêna d'un film ambientè un pôc ed tänp fà. A vdän un sacc ed naSésst, intént a rastrelèr ebrî. Pôc dåpp a sän in birarî, duv mé a m propångn ed brîSa bàvver gnìnta. Al sré trôp. Al mî propòSit però an tén brîSa una manè ed secånnd. E żå bîra, dabån bôna! A sän tótt cuntént. Mułt cuntént. L'é un viâz pén ed cuntintazz. An é brîSa róba ed tótt i dé. L'é un pchè che ògni vôlta ch's séppa cuntént pò a la fén a s à da andèr a durmîr l'istàss. E al dé dåpp biSåggna arcuminzèr da chèv.

 Żóbia 5 d'agåsst A arcuminzän da chèv fasàndres sóbbit fregèr una telecâmera. An é brîSa al mâsim par restaurèr la cuntintazza dal dé prémma. A ciondlän par al zänter ed Praga in aspèt dl'apuntamänt ch'vén dåpp. Int al dåpmeżdé i fans i s aspèten int un di prinzipèl club ed fantasénza. Lé l'acuglänza l'é mułt caluråuSa, mo såul par Sheckley. Par quèlc åura inción al s adà ch'insàmm a Sheckley a gh é èter trai parsåN, e inción al s dagna d'un salût. Sugetivamänt, a preferêva i VIP dla sîra prémma. Dåpp un pôc, nuèter italiàn a scuminzän infâti a sintîres ed trôp. CôSa a stän a fèr lé? Dåpp un pôc al vén fòra quèlcdón ch'a cgnòs e la situaziån la miglåura un pôc. Yaroslav al m avêva avSè, metàndrem in guèrdia såura la scèrsa sociabilitè di cêc. Da l'ètra pèrt, biSåggna pruvèr par crèder. L'ónnica emoziån l'é oservèr la trance méstica d'un sinpâtic fan rósso davànti a Sheckley. I ò raramänt vésst tanta emoziån int i ûc d'un scgnusó. E un pôc d'osmòSi emoziunèl l'é la conseguänza lòggica. Ed stal dåpmeżdé a m arcurdarò acsé in futûr såul i ûc ed stal ragazôl. Ànc parché bèle ch'a gh êra i ò filmè tótta la scêna. A la sîra as zäNna con un gróp ed fans.

 


Ungherî

Vènnber 6 d'agåsst On the road again. As pèrt par Budapest, sänza prassia, a metè matéina. Al viâz al s fà pió lóng dal duvó par cauSa d'una inótil deviaziån atravêrs l'Austria. A arivän a Budapest vêrs sîra, e a truvän sóbbit da durmîr. Èsend sänper stè mé a guidèr, a sån considerevolmänt strâc. Quasst an s impedéss brîSa d'andèr a zäNna sätta un batèl sul Danubi, duv - aihmè nuèter - a ecedän. Cåulpa dal magnèr trôp bån.

 

A Budapest
Sâbet 7 d'agåsst Dåpp cåulaziån, un bèl gîr par Budapest, tant par fères un'idéa. Ed dåpmeżdé a s rimitän in mèrcia, direziån sudèst. A s gudän i ûltum utànta chilòmetri d'autostrè. Dåpp ed che i saràn såul strè statèl. Al fà caldésim, mo l'âria condizionè la s sèlva. A superän l'ûltma zitè ungheraiS, Szeged, e finalmänt arivän a la frontîra con la Romania. L'é tótt intaSè, e a i vôl pió d'un'åura a pasèr. Un'ètra åura a la perdän virtualmänt par vî dal canbi ed fûS orèri. L'é al tèrd dåpmeżdé quand ch'finalmänt a sfrezän atravêrs äl deSolè pianûr dla canpâgna rumêna int al nordovèst dal paaiS. An i vôl brîSa mułt a arivèr a Timisoara, la nòstra destinaziån d'incû. A l'hotel Continental a truvän e aprezän äl stänz ch'i én stè prenotè par nuèter. Sheckley l'é strâc e perplès. Al dichièra che l'Itâlia l'êra un'ètra côSa. Mo an s lamänta brîSa, né al rimpiànż d'èser lé. L'é bèle sîra, e a gh é giósst al tänp ed magnèr quèl sätta la terâza-ristorànt dl'albêrg, intànt ch'aptâc a nuèter däl balarénni brîSa trôp vesté i fàn spetâcol par la ripraiSa in dirètta d'una tivù locèl. Davànti a un bån pâst e una bôna bîra, nonché un bèl pôc ed scatnè balarénni un pôc pió in là, ànc l'umåur ed Sheckley al s ripiglia in prassia. Durànt äl åur e åur pasè in mâchina int i ûltum dé l'à scrétt parècc, e quasst al bâsta a rànderel sudisfât. Stèr sitè a scrîver al oservèr l'é quall ch'da sänper a i câpita ed fèr, e in mâchina con nuèter al pôl ànc ciacarèr e oservèr al paeSâg ch'al canbia.

 


Romania

Sheckley e Cowie
Dménica 8 d'agåsst Al fà mułt cheld a Timisoara. Int la hall dl'albêrg a incunträn cî ch'i s àn invitè in Romania. Jonathan Cowie, scienzièt scozaiS nonché individuo rafinè e améS gradevuléssim, al s dà al sô caluråuS benvgnó. L'é ló, pió d'èter, l'organizatåur dl'evänt a cui a sän gnó a tôr pèrt. Mo i én in mułt a èser confluó al Continental a salutères. A gh é Jim Walker, cme Jonathan gnó da l'Inghiltêra. A gh é i rumén Silviu Genescu, Antuza Genescu e Dorin Davideanu. Dåpp i inevitàbil convenevuî ed zircostànza, as òpta par una viSita al locèl muSéo däl cà ed canpâgna, un pèrc int al quèl i én stè ricostrué äl tradizionèl cà ed canpâgna rumêni. An é brîSa la fén dal månnd, mo l'é pur sänper quèl ed nôv, e l'é comónque l'ocaSiån ed fèr una paseżè. A gh é un muSéo dal génnr mułt pió grand e interesànt a Bucarest, mo nuèter a sän a Timisoara. Ch'comónque l'é int l'insàmm un pòst interesànt e gradêvel. Int al dåpmeżdé a gh é la cerimònia d'inauguraziån dla convention. Personalmänt a odée qualsèSi cerimònia ed qualónque génnr, dånca an pretindrò brîSa ed cunvénzrev ch'la séppa par mé fånt ed gòdda. A dgän ch'a m stófi manc dal sòlit. Probabilmänt, stal tîp ed cerimòni i én un mèl necesèri. A la sîra, tépicamänt a zäNnän a la rumêna. An é brîSa mèl cme cuSénna, mo l'é pôc vèria e dåpp quèlc diSnèr as é bèle pruvè tótt.

 

Sheckley e Quaglia sponsorizè i fîrmen autògrafi
Lundé 9 d'agåsst a gnän cundótt a vàdder un muSéo. An sän brîSa tîp da muSéo, né Sheckley né al sottoscritt, dånca bän prèst a evadän, e a s rifużän da MacDonalds, un pòst ch'inción di dû al frequänta generalmänt. Mo ché al fà un cheld danè, e MacDonalds l'à l'âria condizionè. E pò an é brîSa obligatòri magnèr. Par quasst a eSésten äl bavannd. Da lé a pôc la troupe d'una réd televiSîva naziunèl la s vén a intervistèr. Ed dåpmeżdé, un pôc ed treuga in albêrg. L'hotel Continental l'é grand e acogliänt, al cånta una diSéna ed piàn di quèl a gh in é un interesànt: al secånnd. Dé dåpp dé a dventän nuèter tótt infâti sensébil a quall ch'a scuminzän a ciamèr al Mistêr dal Secånnd Piàn: a ognón ed nuèter, infâti, int al pròpri sû e żå con l'ascensåur al câpita spass d'artruvèrs in cumpagnî ed splèndid tuSânni che dîr vesté l'é trôp, äl quèl tótti invariabilmänt äl intren o äl gnän fòra dl'ascensåur al secånnd piàn. Ditt graziåuSi äl spuréssen pò chisà duv con l'istassa repentinitè con cui äl cunpèren. Esploraziånn aprofondé al secånnd piàn an ajûten brîSa a ciarîr al mistêr. E a nuèter armân såul äl nòstri ipòteSi.

 

I giornèl ed Timisoara dal dé dåpp
Mèrtedé 10 d'agåsst an m sån ancåura brîSa bän dspiè ch'a m artrôv con Sheckley, Max, Mario, Ada, Jonathan e tótt i èter a la librarî BIC-ALL par la preSentaziån dl'ediziån rumêna dal lîber ed Sheckley Scambio Mentale (Transfer Mental) e dal mî Pane, burro e paradossina (Pâine, unt si paradoxina), tótt dû editè da Nemira. A gh é ànc un sponsor ed mèz, la bîra Kaiser, e a Sheckley e a mé a s tòca métteres däl magliàtti råssi col mèrc dla bîra, e dsåuratótt a s tòca bàvver un sacc ed bîra, l'ideèl apanna dspiè. A gh é ànc al vice-sénndic ed Timisoara, ch'al s produS int un lóng discåurs in ruméno. Quand ch'a m tòca a mé a pèrel par un pôc a vanvêra cme ormai am câpita ed fèr da un sacc ed tänp, sacànd bän che qualsèSi côSa ch'mé a dégga tant chisisséa al s la scurdarà in prassia, såul che sta vôlta a m sbâli. Int i dé segujént a artruvarò infâti con un zêrt racaprézzi i mî scunclusionè argumént fedelmänt riportè in parècc articuî såura tótt i giornèl locèl, cme se dabån i significâsen quèl. Sheckley, pió avSè, al sêlla una lénnia pió sòbria. A gh é relativamänt parècc póblic, dato che int i dé prezedént i giornèl locèl i àn pumpè l'avenimänt, ilustrànd i articuî ànc con imâżin scarghè a mî insavó dai mî sît såura Internet. Al diretåur marketing dla Nemira, Laurentiu Teohar, l'à evidentemänt lavurè bän. Dåpp i discûrs un tradizionèl aSèdi par l'autògraf säl còpi di lîber an s dstûrba brîSa par gnìnta, e infén ànc stal bèl mumänt al s astóssa. E äl åur genêriche äl ripiglien a scårrer int al cheld tòrid ed Timisoara e nuèter a turnän a rifużères quèlc minûd da MacDonalds. Al åur zénnc dal dåpmeżdé a asistän a una confaränza ed Jonathan Cowie sull'eclési ch'admàn a gh srà.

 


Eclési

Sheckley al guèrda l'eclési
Mèrcuel 11 d'agåsst l'é al dé dl'eclési totèl ed såul. E al scuménzia malésim. Al zîl l'é interamänt quêrt e al piôv. Pò al sméssa, mo al zîl an miglåura brîSa. Finalmänt al fà fradd. Sheckley al dîS ch'un pôc ed frassc a i é pió grè dl'eclési. Comónque a decîd l'istàss ed brîSa armagnèrmi mèl. Al srà comónque interesànt vàdder al dé dventèr nòt. Intànt l'eclési parzièl la scuménzia, acsé almänc al dîS la nòstra tabelénna. Nuèter an psän vàdder gnìnta, a pèrt äl côS normèl. Sennonché äl nûvel adèSi adèSi äl s asutéglien, e improvamänt quèlcdón al scôrż una parvänza ed såul trapelèr dal zîl dispetåuS. L'é sóbbit una gran cåursa a tôr i uciarén d'eclési. Al zîl al s âver ancåura un pôc e ògni tant al såul al s fà vàdder in pén par quèlc minûd. E acsé a s sän fât la nòstra eclési parzièl, as dgän. As avSinän al mumänt dla totalitè, e al zîl al s âver sänper ed pió. Fôrsi a gh avän furtóna. L'incògnita meteorològica la rànd al tótt probabilmänt mułt pió emoziunànt rispèt a cme al sré stè in condiziån climâtiche ideèl. A sän int al nòster albêrg e a andän såura la terâza. Da lé as domina tótta la zitè. Ògni tant al vén żå una brêv aquè, tant par gradîr. Sul tèt, una tivù locèl la intervésta Sheckley e mé in dirètta e con la scûSa dl'eclési a publiziän i nòster lîber. A manca ormai una manè ed minûd al mumänt fatèl, e al zîl l'é turnè prometänt. Una cåursa żå in cambra par seguîr in televiSiån al prozêder dl'eclési totèl atravêrs l'Euròpa. Tivù via satèlit, programm britânic, francîS e tudassc, i quèl in sequänza i documänten e i comänten l'eclési totèl ch'ariva e ch'va. Inaspetatamänt, l'é emoziunànt, nonostànt äl cretinè ch'i vèri telecronésti an rióssen brîSa a evitèr ed dîr. Quand ch'l'eclési totèl la bandåuna ànc l'Austria, l'é al mumänt ed precipitères ed nôv sul tèt. A gh é lòta par l'ascensåur, mo a sän nuèter a vénzer. Al såul l'é ancåura viSébil, atravêrs un sutîl strè ed nûvel ch'velozemänt al s môv, mo a gh in é såul una minûscola fèlza. Äl nûvel äl fàn da filtr e as pôl adiritûra guardèr a ûc nûd sänza problêma. A l'oriżånt, intànt, al zîl al s é fât nerésim a ovèst. L'é l'eclési totèl ch'avanza. Pò una brótta nûvla la finéss duv an duvré brîSa e al såul al spuréss, interamänt eclisè dala nûvla un mumänt prémma che dala lóNna. E pò l'é tótt int un colp tótt scûr, e al résta acsé par un pôc. A vdän la Sgradé nûvla mûvres, mo brîSa velåuce abastanza. La zitè l'é int al scûr, al zîl dsåura a nuèter l'é scûr, mo l'oriżånt l'é luminåuSésim a 360 grè. Un panorâma mâi vésst. Pò la lénnia dla lûS la s avSéina, acsé cme prémma l'êra gnó al scûr. A guèrd in èlt e la nûvla la s in é quèSi andè a sént un boèt ed våuS gnîr da un'ètra żòna dla zitè. Là la nûvla la s in é bèle andè e as é par un mumänt vésst l'eclési totèl. A guèrd in bâs: ancåura scûr. A ringuèrd in èlt: e improvamänt am colpéss un acecànt râż ed såul e par un mumänt a intravàdd un tòc ed diamond ring, l'imâżin ch'segna la fén dl'eclési totèl. A guèrd in bâs e la zitè l'é iluminè. A s sän pêrs l'eclési totèl par dû o trî secånnd o, se preferî, par dû o treSänt métter. Mo probabilmänt an avrénn brîSa avó tótti äl emoziån ch'avän avó se äl côS äl fóssen andè cme avrénn vló ch'äl andâsen. Da cal mumänt in pò, comónque, al såul beffèrd an à pió zesè ed splànnder.

 Żóbia 12 d'agåsst l'é al nòster ûltum dé a Timisoara. Int al dåpmeżdé Sheckley, Tony Chester e mé a sän inpgnè a ciacarèr int una tèvla ritånnda. A la sîra, zäNna ed gala int un ristorànt riservè quèSi tótt par nuèter. Al pèr un bèl pòst, a s acomodän e par un pôc tótt al va bän. Mo tra la prémma purtè e la secånnda i pâsen dåu åur d'aspèt, sinceramänt trôp par brîSa innervSîres. Dåpp zäNna a gh é i rituèl convenevuî ch'acunpâgnen i pòstumi ed tótti äl zäNn ed gala, e Sheckley astutamänt al s artîra in albêrg. Al seguiränn dåpp brîSa mułt ànc nuèter. Admàn al srà una żurnè dûra.

 

Ògni istànt l'é bån par butèr żå di apónt
Vènnber 13 d'agåsst l'é una żurnè dûra. Al åur òt e mèż dla matéina avän carghè tótt e tótt in mâchina e as pèrt, vêrs al sudèst dal paaiS. An gh é brîSa quèSi autostrè in Romania, e äl strè statèl, pur recentemänt riasfaltè, an én brîSa un schêrz, spezialmänt se s à da viażèr par setzänt chilòmetri ed fîla. Ànc parché atravarsànd al paaiS as é sulla stassa róta ed tótt al trâfic comerzièl dla naziån e brîSa såul: côSa ch'vôl dîr colònn ed TIR rumén, bùlgheri, tûrc, mo ànc italiàn e tudassc. Al tótt cundé da tribiadåuri che ògni tant äl sèlten fòra da dedrî a una cûrva ocupànd una cåursia e mèża, migghièra ed carétt ed cuntadéin tirè dai cavâl, caruvàn ed zéngher ch'i s spòsten ànc låur coi sû carétt e cavâl, gräg ed pîguer ch'ògni tant äl tâjen la strè con indifaränza, vâc da par låur e brîSa da par låur e can randâg suizídi. A intervèl regolèr, infâti, i bôrd däl strè dla Romania i én costelè ed cadâver ed can ch'i àn atravarsè la strè int al mumänt Sbaglè. A gh é miliån ed can randâg, in Romania, ch'i aumänten incessantemänt, e da quall ch'a m é stè spieghè la comunitè europêa la à intimè i rumén ed brîSa masèrli par brîSa violèr i sû dirétt animalassc, o quèl dal génnr. An sò brîSa s'l'é vaira mo al sré tépic, e intànt i can randâg i aumänten, i fòrmen veri e pròpri brânc ch'ògni tant secånnd quèlcdón i s mâgnen ànc quèlc putén. E intànt mé a guîd. A n ò par tótta la żurnè. Diversamänt dala guîda in autostrè, ché an t pû distrèr un mumänt. Guâi a alvèr i ûc dala strè! An fà, quand ch'a gné da sti pèrt insàmm a Silvio Sosio e Luigi Pachì, par zarchèr ed lenîr al sô shock par äl strè rumêni (a l'época äl êren asè manc asfaltè ch'adès) i ò détt che äl strè in Romania äl én una metafòra dla vétta: an t sè mâi quall ch'gnirà tra un mumänt, e quand manc t l aspèt at inbât in quèlc imprevésst. A gnän int i Carpazi e a afruntän l'atravarsamänt dla Transilvania int un clîma lógubbre e afaSinànt. Al tänp l'é brótt, äl nûvel äl én basi e al scuménzia a piôver a rôvi. A s ralegrän par l'atmosfêra còngrua, mo l'alegrî la dûra pôc. La strè la costèggia un fiómm e a la nòstra drétta a gh é såul parî rocåuSi. Dai quèl, in virtó dla pióvva, an é brîSa såul âcua quall ch'vén żå. Sänper pió spass a s inbatän int una frèna ch'ostruéss pèrt dla nòstra carżè. L'é incoragiànt. Fén a ch'la strè an é brîSa tótt int un colp bluchè da una frèna in ât pròpri in cal mänter davànti a nuèter. Äl mâchin äl én tótti lé fêrmi a aspitèr. La strè an é ancåura brîSa dal tótt bluchè, mo pirón e pirénni i rôtlen atravêrs la strè rendànd al trânsit pôc atraänt. Ògni tant, quèlc mâchina la tänta l'aSèrd e la pâsa, zarcànd ed dribblèr i mâs bèle sulla strè e cî, pió periculåuS, in ariv. A m pôrt sulla cåursia ed surpâs e a m avSéin. A m fêrom. A pruvänn a pasèr o aspitänn ancåura? Tra pôc al psré èser trôp tèrd, la strè la psré ostruîres dal tótt. In cal mumänt un gròs pirån al sfrezza velozéssim atravêrs la strè davànti a nuèter. L'é una roulette rósa. Par furtóna, la frèna in ât l'é adès perfetamänt viSébil in tótt al sô svilóp. La sta gnand żå ed tótt par al scoscéS pendé a la nòstra drétta, mo as vàdd bän, e par al pió i én pirénni cén. CôSa ch'vôl dîr che con un pôc d'acurtazza as pôl pasèr sänza trôp réssg, in sintonî coi tänp dla frèna acsé da evitèr i rèr pirón. A prèm al pedèl sull'aceleratåur impiànd al turbo dal motåur e dl'adrenaléina. Intànt ch'a pâs atravêrs la frèna una rôda la fà Sbrazèr una prîda cånter al telèr inferiåur dla mâchina e al fôrt rumåur dl'inpât an s ralegra brîSa. Un mumänt dåpp a sån sfrezànd a velozitè inaudé tra äl mâchin che dala'ètra pèrt dla frèna äl sòsten in aspèt, e quèlcdón providenzialmänt am al fà notèr. Quand ch'al turbo dl'adrenaléina al s métt in môt, a gh é al câS ch'un al s scôrda ed distuèrel. BrîSa sänza fadîga al distûrel e a ralänt. A m sént un pôc in cåulpa con Sheckley par avairel purtè fén ché e alåura a i dégg: Almänc an é brîSa un viâz noiåuS. Sheckley al rispånnd con âria cunvénta: Nå, an é brîSa noiåuS. Tra tótt al pèr al manc preocupè. Al s riméss sóbbit a scrîver. A Sbircio sul sô taccuèin e a lèż We stopped at one point and watched a flow of small pubbles trickle out of a hole in the mountainside and onto the road. It was like the Earth was bleeding. Par ló i avenimént i én dsåuratótt al spónt par avair quèl da scrîver. I Carpazi i én lé lé par finîr. Al continua a delovièr. Sheckley al continua a scrîver. A i rôb un'ètra manè ed frèSi: The flooding grew worse as we continued. A deserted car park had become a lake, empty except for one white plasticchair floating in it. Occasionally we passed a peasant, standing at the side of the road, huddled under a plastic raincoat, waiting for God knows what. But for the most part we encountered no one. Quand ch'a credän d'avair superè al pîż, a s inbatän int un ingôrg. A gh é un avalamänt, sulla strè, ch'al s é impé d'âcua. I camion i trânSiten, mo una mâchina ch'la prôva a fèr l'istass la s inabéssa e la résta lé. Da ché an s pâsa brîSa. Par furtóna a gh é una strè alternatîva, mo a duvän tornèr indrî quèlc chilòmetro. A fâg invarSiån e ripercurrànd in säns cuntrèri la strè apanna fâta, a m inbât bän prèst int un gròs pirån in mèż a la strè. Pôc prémma an gh êra brîSa. L'é gnó żå pôc dåpp al nòster prémm pasâg da lé e pôc prémma dal nòster secånnd. A sän furtunè o comónque an sän brîSa sfurtunè. Mèż'åura dåpp avän superè ilaiS i Carpazi e l'é ed nôv pianûra, côSa ch'dabån an s dispièS brîSa ànc se l'atmosfêra an é brîSa interesànt l'istàss. A arivän a Bucarest vêrs äl òt ed sîra, mo an é brîSa quassta la nòstra destinaziån d'incû. A valutän però se fermères o nå, dånca a l'unanimitè as decîd ed prosguîr. I câlen äl tenèbbre, e såul alåura a m arcôrd parché an ò mâi vló viażèr atravêrs la Romania ed nòt. I èter i al scôpren par la prémma vôlta. Int al scûr, äl lûS abagliànti dla colònna ed TIR sulla cåursia opòsta äl t acêchen, côSa ch'an é brîSa pròpi al mâsim in Romania, duv äl strè äl riSêrven surpraiS såura surpraiS, duv i carétt tirè dai cavâl an àn brîSa lûS dedrî e duv i ocaSionèl pedón i câminen quèSi in mèż a la strè cunfidànd fôrsi ch'äl mâchin äl i evíten, o pió probabilmänt an ponàndres brîSa par gnìnta al problêma. L'é la pèrt manc divertänt dal viâz. A arivän a Cernavoda tra äl dîS e äl óndeS ed sîra. Lé a gh é una centrèl nucleèr, mo an psän brîSa lamentères trôp. L'avän costrué nuèter italiàn (o méj, nuèter genovaiS) insàmm ai canadaiS. A gnän fât alożèr int i ànpli e lusuåuS apartamént un tänp edificè par al personèl ocidentèl dla centrèl. A sän strâc, mo ànc abastanza cuntént. Par quéndeS åur a sän armaS in carżè, incessantemänt superànd mâchin, TIR e carétt tgnand da mänt ed brîSa Sbatters frontalmänt cånter i TIR che sulla cåursia ed surpâs t artrûv ògni mumänt davànti, e a sän Suravivó.

 

Sulla bêrca par Atlatikron
Sâbet 14 d'agåsst l'é una żurnè nuvlåuSa. A trentazénnc chilòmetri da Cernavoda a gh é un'iSuletta sul Danubi ciamè Atlantykron, viSén al pais ed Capidava. L'é lé ch'nuèter a andän. Un pòst salvâdg e fòra dal månnd consuèt duv ògni an i rumén i organéżen una stmèna ed manifestaziån atinänt a la fantasénza. Un cinén batèl al s traghèta là żå. Almänc, a zairc d'incoragèr Sheckley, ché inción at purtarà a fèr un gîr turéstic. Sheckley al rispånnd: Quassta l'é una bôna notézzia. A sän però in erråur. Apanna sbarchè sull'iSuletta, Sorin Repanovici, l'organizatåur dla manifestaziån, al s acôj e al s condûS a fèr un gîr turéstic par l'iSuletta, mustràndres äl tänd e i sû ocupànt. Pò as bäv e as mâgna quèl sul pånt dal batèl ormeggè a l'îSola, dånca al segue un incånter-dibâtit coi preSént dl'îSola. Int al dåpmeżdé, Sheckley al preferéss tornèr int al sô apartamentén a Cernavoda parché al vôl scrîver un racånt e par quasst a i serve solitûdin. A la sîra al l avrà bèle ultimè e ed quasst al srà mułt cuntänt.

 Dménica 15 d'agåsst a fän ritåuren a Bucarest. L'é al prémm pâs in direziån ed cà. A Bucarest avän a dispuSiziån un pèr d'apartamént int i quèl alożèr. A andän a diSnèr da Sydney, un pub australiàn mułt in duv as mâgna ànc róba mesicèna. E l'é pròpri lé, sitè da Sydney davànti a un bån piât eSòtic, che Sheckley al aferma che la Romania a i scuménzia a piaSair, e ch'al psré imażinères ed vîver lé. Int al dåpmeżdé, Sheckley al vôl continuèr a scrîver. A i lâs a dispuSiziån al mî laptop e nuèter a s in andän a fèr dû gîr. A la sîra al avrà scrétt un èter racånt.

 

A la TV rumêna intervistè dal minésster
Lundé 16 d'agåsst l'é una żurnè mułt intänsa, cuminzè con un bèl teremôt. Al sîSma ch'l'à distrótt la Turchî al s é fât sintîr ànc ché. Max e Ada, i ónnic ed nuèter dspiè a cl'åura, i testimòNien che tótt l'à balè par un bèl pôc, intànt ch'i lampadèri i ciondolèven decidamänt da ché e da là. Mé a durmêva e an m sån adè ed gnìnta. In matinè a sän invitè a la televiSiån rumêna da Alexandru Mironov, ex minésster dal spôrt e dla żoventó nonché espêrt ed fantasénza e condutåur d'una trasmisiån televiSîva ed fantasénza sulla prémma réd naziunèl, al quèl al realiża un'utémma trasmisiån impernè såura ed nuèter. Sheckley l'é mułt cuntänt, e mé an sån brîSa da manc. L'é stè una bèla trasmisiån, con dmand e discûrs inteligént e fòra da ògni consuèta banalitè. A diSnèr as rifużän ancåura da Sydney. E int al dåpmeżdé a gh é in bâl una secånnda partezipaziån a una trasmisiån televiSîva. Sta vôlta a sän òspit int al salòt ed Mihaela Muraru Mandrea. Ed sîra a sän invêzi invitè a zäNna da Florin Munteanu, brilantéssim scienzièt ruméno e mî grandéssim améS. L'é una gran bèla sirè, qualsèSi descriziån dla quèl la sré limitatîva. Sheckley al n é entuSièsta. What a fantastico man! al comentarà dåpp, ripensànd a Florin.

 

In gîr par Bucarest
Mèrtedé 17 d'agåsst a andän da Nemira, la nòstra cà editrîz. A sän bän acôlt da Valentin Nicolau, l'editåur, e Vlad Popescu, al sô vice. Gnìnta discûrs ed zircostànza. Invêzi, un bèl pôc ed tänp insàmm a ciacarèr al ed fòra di sòlit rituèl. A gh é ànc al tänp par un sèlt int la redaziån ed Anticipatia, la pió longêva rivésta ed SF rumêna. Pò al sòlit spuntén da Sydney. Int al dåpmeżdé, Sheckley al s artîra ed nôv a scrîver. As va tótt a durmîr prèst. Admàn al srà una żurnè dûra.

 


Ritåuren

Mèrcuel 18 d'agåsst as ripèrt par l'Itâlia. Al åur zénnc e mèża dla matéina. Dspiaråu al åur quâter e mèża. L'é al sistêma méj par sparagnères quèlc åura ed trâfic intäns e abrevièr la durè dal viâz. As viâża infâti velåuz e sänza trôp problêma. Partànd acsé prèst, a anticipän i gròs flós ed trâfic e int al prémm dåpmeżdé a sän bèle a la frontîra ed Arad. A metè dåpmeżdé a arivän a Budapest, duv a intindän sostèr. Truvè in prassia un alòg par Sheckley, a mitän quèlc åura a sistemèr ànc nuèter èter. Budapest l'é pén fés, mo a la fén a truvän quèl. L'é al mumänt dal viâz in cui mé a sån pió strâc. I ò sänper e såul guidè mé da par mé, e la fadîga la s é andè acumulànd. Dîr ch'a sån distrótt l'é un diminutîv. A turnän a zäNna sul batèl duv s'êra magnè a l'andè, e ch'avän acsé mułt gradé. L'é pasè un mais da quand ch'Sheckley l'é con nuèter, e adès ló al mâgna in mêdia al dòpi rispèt a quand l'êra arivè. Sta sîra al mâgna pió dal quàdruppel. Al dirà pôc dåpp: A m arcurdarò sta zäNna a lóng. Ànc nuèter.

 Żóbia 19 d'agåsst l'é al dé dal ritåuren in Itâlia. A atravarsän l'Austria, duv in autostrè a s vén fòra ànc una bèla mólta par ecès ed velozitè, e vêrs sîra a arivän a l'aeropôrt ed VenéSia, duv improvamänt an s trôva pió al biliàtt ed ritåuren ed Sheckley. L'é un'oratta ed suspense, pò al biliàtt al sèlta fòra. A truvän una viSénna locanda e a risolvän acsé ànc al problêma ed st'ûltma nòt. Par festeżèr al ritåuren in Itâlia a s pápän un pèr d'utémmi pizz a tèsta.

 Vènnber 20 d'agåsst Sheckley al ciapa l'aeroplàn ch'atravêrs Londra e Seattle al l ripurtarà a Portland, Oregon, duv la mujér Gail al l aspèta. Sulla vî dal ritåuren a Génova a gh é par un pôc silänzi in mâchina. E l'é Max ch'a un zêrt pónt al dîS: An gh é pió. Ribâtt Mario: An gh é mâi stè. Tòca a mé: A gh é stè, a gh é stè, an êra brîSa un'aluzinaziån. E s'al l êra as trâta comónque d'un'aluzinaziån méj däl ètri. In realtè fôrsi an ò détt pròpri acsé. Mo a chi interèsen i detâli, adès che Sheckley an gh é pió in sta stòria?

 Fòra dal tänp a gh é ancåura al tänp par una consideraziån finèl: quall ch'avî lèt fén adès l'é la mera cronologî ed quall ch'l'é avgnó. Gnìnta ed dabån significatîv l'é racchiûS in quall ch'ché l'é scrétt. Quall ch'dabån impôrta an pôl brîSa gnîr racuntè acsé. Probabilmänt, an pôl brîSa gnîr racuntè par gnìnta. Al pôl gnîr såul arcurdè, da chi ch'l'à vivó. E fôrsi, gnanc quasst l'é vaira. Quall ch'dabån impôrta al pôl såul èser vivó intànt ch's al vîv. Tótt al rèst i én såul diàfane rapreSentaziån. Opûr, se preferî, rapreSentaziån ed rapreSentaziån. Cioè quèl ch'con la realtè al finéss par avair bän pôc a ch'fèr. As acontentän e acontentèv. L'inpurtànt l'é equivochèr al manc pusébil.

 Un pió complêt àlbum fotogràfic dal viâz l'é dispunébil cliccànd ché. (http://www.fantascienza.com/quaglia/sheckley/1999/)