Secundum Robert Sheckley, per troppo tempo iam Roberto Quaglia non fuit famosus. Secundum Ugo Malaguti, genius est. Robertus Quaglia, scilicet repraesentans fictionis scientificae patriae nostrae extra fines notissimus et in Italia ignotissimus, pergit tot quaestiones ponere et omnia recusare responsa.

Non omnes credent, sed per vitae meae cursum mihi contigit varias intelligentes personas cognoscere. Quaedam ex eis (paucae), immo plane geniales. Tamen, tanta intelligentia in fere omnibus his individuis semper venata erat curioso elemento intensae et paradoxae stultitiae: absoluta incapacitas critice et obiective analysandi pro eo quod sunt et pro momento quod habent categoriae intelligentiae et stultitiae humanae.

Est sensus tribalis superbiae pertinentiae, ob quem intelligentes personae fere semper ferae et superbae sunt suae intelligentiae, prorsus ut Itali superbi sunt se Italos esse, Germani se Germanos esse, Russi se Russos esse, et sic porro. Perpaucae intelligentes personae renuntiabunt aestimare propriam intelligentiam ut qualitatem essentialiter positivam, neque accipient considerare humanam stultitiam ut qualitatem tam magni momenti quam et magis quam intelligentiam pro mundi aequilibriis. E contra, cogitatores, philosophi et intellectuales libenter indulgent romantico cogitationi iter humanitatis esse tormentatam, sed nobilem, peregrinationem e millenariis tenebris ignorantiae, stultitiae et obscurantismi versus radiosum futurum illuminati progressus et intelligentis atque harmonicae civilitatis. Sed quando? Sed ubi? Sed cur? Hoc somnium (auderem dicere haec hallucinatio) tenuissima invenit fundamenta et rationem essendi coram observatione paulo accuratiore realitatis.

Si stultitia tam nociva esset humanae societati, cur umquam adhuc exsisteret? Et in tanta superante quantitate? Et si intelligentia tam utilis esset, cur circum non est eius plus? Natura nec bona nec mala est, sed per definitionem efficiens est. Contra persuasionem bene cogitantium intellectualium, nos vivimus in optimo mundorum possibilium. Hac de re vobis suadeo celebrem sermonem Metensem Philippi K. Dick, Si hic mundus vobis turpis videtur, deberetis aliquem aliorum videre. Meliores mundi, quos quidem imaginari valemus, simpliciter non sunt possibiles, saltem eo momento quo eos imaginamur, alioquin iam exsisterent. Imaginari meliorem mundum prodesse potest ad condiciones creandas ut ille possibilis fiat, vel non.

Maxima pars hominum stulti sunt. Intelligentes personae microscopica minoritas sunt, et etiam in intelligentibus personis momenta stultitiae abundant. Dicerem immo etiam intelligentes personas satis stultas esse per maiorem temporis partem, et distingui a personis omnino stultis solum temporaneis gratiae statibus in quibus eorum intelligentia (vel eorum genius) per brevia tempora se manifestat; in reliquo tempore, intelligentes personae vivunt de reditu optime utentes felicibus momentis in quibus eorum intelligentia aliquid produxit, contentae credere plus minusve caece (igitur stulte) id quod prioribus phasibus eorum intelligentia vel genius eos duxit ad comprehendendum. Hoc totum non potest esse casus. Omnipraesens stultitia non potest esse merus itineris casus. Omne quod exsistit suam habet praecisam rationem essendi in illo mirabili machinamento aequilibriorum inter mundi elementa quod nos naturam vocamus. Igitur stultitia non est simpliciter absentia intelligentiae. Stultitia est qualitas quae valorem et utilitatem per se habet. Utilitas quae — visis proportionibus — necessario multo maioris momenti esse debet quam ea ab intelligentia gesta. Aliis verbis, sine intelligentia genus humanum optime supervivere potest, sine stultitia ad immediatam extinctionem destinatum est.

Haec omnia comprehendere non est iucundus processus. Non est festivum animadvertere famosam humanam stultitiam non esse temporaneum effectum collateralem, remediabilem itineris casum, sed fortasse unicam spem supervivendi speciei humanae. Dicitis me exaggerare? Vellem vos rectum habere, sed non mensura sufficiente ad me credendum realitatem esse qualem mihi placeret eam esse.

Per annos de argumento cum variis amicis disputavi, gradatim ad has conclusiones accedens.

Ad ossa reducta, quaestio quae ponebatur erat: qua mensura intelligentia est commodum, et quibus est incommodum, ad fines supervivendi?

Quaestio in se satis stulta, considerata fugaci natura thematis in obiecto; ille intelligentiae est enim ager extraordinarie infidus, etiam quia definitio intelligentiae non est simplex, neque univoca. Prima distinctio: loquimurne de intelligentia individui an de intelligentia speciei? Loquentes de intelligentia communiter intelligitur intelligentia individuorum, quia ut individua particulariter idonei sumus ad agnoscendas notas quae nostrae et nostrorum similium propriae sunt. Tamen, observantes ampla temporali scala evolutionem variarum specierum animalium et vegetalium in mundo, emergunt evidentia symptomata incredibilis intelligentiae, prorsus ad nivellum speciei (et non individui). Sumamus exempli gratia papaver album, plantam quae — non certe casu — producit resinam, opium, quae continet substantiam fere aequalem hormoni quod hypophysis hominum (et puto etiam aliorum mammalium) producit ad regulandum circuitum doloris/voluptatis. Nunc, quaestio ex miliardo miliardorum est: quomodo papaver album, in cursu suae evolutionis, scire potuit sibi convenire in propria resina substantiam endorphinae affinem producere, sed praesertim quomodo sciebat qualis esset ad nivellum moleculare endorphina, cum hoc hormon bene absconditum sit intra corpus animalium, omni reliquo permixtum? Perturbans est quaestio, et sermo purae casualitatis me nullo modo persuadet. Possent fieri milia aliorum exemplorum. Conceptus est quod, omni in specie, viventes species (non individua) videntur intelligentes esse, valde intelligentes, scilicet machinantur consilia — per milia annorum evoluta — nimis complexa ut puro concursui casualium coincidentiarum tribui possint. Spectemus differentiam quae est inter formicam et formicarium: formicarium habet ordinationem extreme complexam quae longe transcendit psychicam complexitatem singularum formicarum. In hominibus, diverse a maxima parte aliarum viventium specierum, intelligentia variabiliter conspicua etiam ad nivellum individui affluit. Proxima quaestio fit igitur: cui prodest intelligentia individui humani?

In quavis vivente specie, valor individui subordinatus est valori speciei. Omne individuum exsistit igitur solum in functione utilitatis quam pro propria specie repraesentat. Si humana species pervenit ad producenda individua intelligentiora individuis aliarum specierum, hoc significat intelligentiam individuorum humanorum esse in se aliquid evolutive utile pro specie, id est formicario humano, sed non necessario utile pro ipsis individuis, de quibus, speciei nihil curat. Dicamus accuratius humanam speciem, propter suas imperscrutabiles exigentias, egere modica quantitate intelligentium individuorum quae eius progressum catalysent, et magna massa zombi quae sua mentali inertia eius stabilitatem praestent. Ideo portio sensibiliter intelligentium individuorum semper humilis fuit, et sic erit etiam in futuro. Praeterea, speciei nihil interest remunerari proprias intelligentes pedinas, cum intelligentia evidenter non sit in se valor vel meritum (remunerandum), sed solum symbolum quod nos adoptamus ad repraesentandam capacitatem fungendi functionibus particularis complexitatis. Intelligentia individui resultat pro individuo utilis sensu evolutivo (id est tibi permittit supervivere et ditari) solum cum casu coincidit et bene se inserit cum aliis exigentiis collectivitatis. Si individualis intelligentia esset per se nota evolutive utilis individuo, per legem naturalis selectionis mundus hodie scateret genialibus individuis dum stulti iam dudum extincti essent. Realitas factorum demonstrat intelligentiam nullo modo evolutive utilem esse individuo qui multum eius habet, et absoluta praedominantia stultorum in mundo nobis ultimos dubios fugat. Intelligentia individui humani prodest igitur speciei, non individuo.

Hae erant meae reflexiones aliquot annis ante de themate (evolutae inter alia iam in vetere Cogitatione Stochastica).

Deinde, aliquanto tempore post, in manus meas incidit splendidissimus liber, Laus imbecilli (Elogio dell'imbecille), Pini Aprile. Spreto simplici titulo, agitur de uno ex paucis libris italicae matricis ultimi decennii qui in me reliquerunt vestigium mentione dignum. Agitur de opere splendido et inspirato, hic illic obsignato authenticis genii ictibus.

Thema, valde credibile, est quod intelligentia individui humani iam dudum ne speciei quidem amplius prosit. Et quod igitur a milibus annorum in actu sit fortis selectiva pressio a parte speciei ad minuendam intelligentiam individuorum humanorum, tendentia quae nuper accelerasset, pari passu cum demographica explosione generis humani. Quamquam Pinus Aprile thesim paulo nimis ad unum sensum evolvit, eius analysis fundamentalis est in suis fundamentalibus tractibus perfecte logica et plausibilis. Super considerationibus Aprile, igitur, meorum cogitationum collineationem aptavi.

Species hominis suam typicam intelligentiam tot annis ante evolvit (dicuntur miliones). Egressus e silvis propter ambientales pressiones nobis ignotas (verisimiliter problema evictionis), primas qui postea factus esset homo se invenit in africana savana luctantem cum problematulo: mammalia in circulatione erant omnia vel herbivora vel carnivora, et ambae categoriae habuerant miliones et miliones annorum ad se in suis partibus specializandum. Proto-homo erat contra simius perdidiei, assuetus ad vivendum colligendo fructus et insecta quae silva abunde offert, et ventrem scalpendo in reliquo tempore. Comparatione durarum legum savanae, silva erat locus pro delicatis. Proto-homo, assuetus altis ecosystematis vicis, non erat factus ad supervivendum in Bronx illius temporis — vastae praeriae sine fructibus nec latibulis, et magna copia malarum bestiarum paratarum te vi cogere pro sua cena, in veste cibi. Ad supervivendum, proto-homo non habebat nisi duas electiones: vel discebat melius pascere quam herbivora, vel discebat melius venari quam carnivora. Melius pascere quam herbivora potuisset esse valida electio, sed proto-homo decrevit potius conari melius venari quam carnivora. Multi vegetariani, hodie, conantur hanc antiquam electionem subvertere, et solum tempus dicet num id assequantur. Illo tempore, tamen, melius pascere quam herbivora non visa est valida optio. Etiam quia ad herbivorum agendum in africana praeria non sufficit discere pascere et metabolizare herbam. Oportet etiam discere se defendere a praedatoribus carnivoris. Oportet discere currere ad septuaginta et plura chilometra per horam ad insidias effugiendas, oportet se in densissimos greges adunare ita ut non plus quam minoritas populationis fami praedatorum concedatur. Et deinde oportet etiam sibi cornua crescere ad se a carnivoris defendendum. Fortasse fuit prorsus res cornuum quae proto-hominem dissuasit, vel fuit problema palati (umquam conati estis herbam cotidie comedere? Non loquor de lactuca et eruca — herba, herba sicca prati, faenum!). Re vera proto-homo viam elegit melius venandi quam carnivora. Et hic se invenit coram problemate non parvo. Comparatione cuiusvis alterius carnivori, proto-homo erat omnino inermis: nulli dentes acuti, nulli ungues acuti, sensus olfactus ridiculus, massa muscularis utilis fortasse pro aliqua eleganti volutatione inter arbores, sed omnino inadaequata ad praedandos animales maiores cuniculis. In summa, situs fere sine spe, considerantes miliones et miliones annorum quos alia savanae animalia contra ad dispositionem habuerant ad assumendas formas et instinctus magis appropriatos. Et tunc proto-homo ne extingueretur elegit immoderate evolvere unicum organum quod iam abunde habebat respectu animalium suorum competitorum: cerebrum. Aucta cerebri massa permisit proto-homini gradus suae adaptationis ad ecosystema comburere. Ei permisit celeriter evolvere strategias gregalis venationis. Et praesertim ei permisit creare instrumenta (lanceas, cultros, etc.) quae suis deficientibus naturalibus armis (dentibus, unguibus, musculis, etc.) supplere possent. Ad hoc et solum ad hoc debebat cerebrum servire. Res est quod si autocinetum emis ad agendum mercaturae repraesentantem, deinde eo uteris etiam ad vacationes faciendas. Homo antiquitatis se invenit in cranio instrumentum quo fieri poterat multo plus quam lanceas et cultros construere. Eh, id quod postea homo cum proprio cerebro fecit scimus.

Cum primi homines vivebant in parvis gregibus a viginti ad centum individuorum, individualis intelligentia erat essentiale donum. Praesentia unius vel plurium intelligentium individuorum intra proprium gregem poterat significare differentiam inter vitam et mortem pro toto grege. Ne tunc quidem necesse erat ut omnes particulariter intelligentes essent (immo!), sed sine aliquo capace realitatem melius aliis interpretari et efficientes solutiones problematibus supervivendi invenire, vita multo durior fiebat. Numerica proliferatio humanarum populationum hunc rerum ordinem mutavit. Quo magis humana populatio crescit, eo maiores sunt functiones, regulae et leges quas individua quae partem eius faciunt observare debent, ita ut machinamenta societatis cuius pars sunt non subruant nec destruant. Optimus modus observandi regulam vel functionem, est satis stultum esse ut non quaeratur num talis regula vel functio iusta, utilis et sensata sit an non. Intelligentia dubia producit et actionem inhibet in favorem analysis et reflexionis. Possetne carnifex, miles, advocatus vel diurnarius pergere modo non inconvenienti proprium opus facere si providentialis dosis mirae stultitiae non ei appareret ut perfecte normalis, iusta et sensata activitas ab eo per totam vitam gesta? Auctio complexitatis humanae societatis cum crescentia populationum coniuncta exigit proportionalem deminutionem individualis intelligentiae ne machinamentum impediatur et systema collabatur.

Ultimis millenniis, auctio biomassae generis humani exponentiali mensura crevit. Generaliter, biomassa humanitatis duplicatur quoque triginta quinque annis. In pauperibus nationibus, auctio biomassae assequitur per altam natalitatis rationem. In divitibus nationibus, auctio biomassae assequitur ex crescente obesitate civium, coniuncta cum elevatione mediae staturae personarum, generatione post generationem. Auctio quantitatis DNA et carnis humanae in mundo videtur igitur numquam finem habere posse. Sed nos scimus ecosystema finitum esse, et serius ocius (magis serius quam ocius) non erit amplius spatium pro ulterioribus auctionibus biomassae humanae. Auctio biomassae humanae est directa consequentia successuum intelligentiae humanae. Multi optimistae idealistae (bonus Isaac Asimov in capite) theorizaverunt solum usum intelligentiae humanae (et eius extensionis ad instrumentum — technologiae) posse humanitatem servare ab extinctione causata ab ipsis successibus cerebri humani (bombae atomicae, effectus serrae, etc.). Magis quam logica ratiocinatio, hoc mihi videtur spes emotive fundata. Simplex observatio realitatis nobis dicit evolutionem sequi vias sibi maxime congeniales, quae non necessario respondent nostris aestheticis requisitis. Si verum est progressus scientiae cotidie magis augere complexivum sapere humanitatis, aeque verum est huic auctioni collectivi saperis respondere parallelam auctionem stultitiae in individuis. Ipsi moderni scientiae cultores necessario redduntur stultiores suis antiquis praedecessoribus ab ipsa natura hodierni progressus scientificae investigationis: hyperspecializatio cogit scientiae cultores fieri veros Fachidioten, idiotas de quavis re quae exeat e specifico subcampo suae specializationis areae, in qua et solum in qua eorum genius moveri et se exprimere potest, ad beneficium paucorum suorum similium capacium eos comprehendere. Genialis scientiae cultor creat bombam atomicam vel modificatum germen anthracis eadem stulta securitate qua miraculosum medicamentum invenit. Ex alia parte, etiam miraculosum medicamentum pauperibus tertii mundi largitum servat — dicamus — milionem individuorum cum unico practico effectu quod talis milio individuorum postea generabit quinque miliones puerorum destinatorum fere omnes fame mori (oblatio: serva unum ad quinque occidendos). Aetate moderna etiam genius, e proprio contextu extrapolatus et in globalem scalam proiectus potest apparere ut diabolice stultus. Tempore cavernarum, genius erat genius. Hodie, purus genius fere non amplius exsistit, et quodvis geniale individuum inveniet tamen mille et mille occasiones ad se stultum reddendum oculis aliorum et sui. Puto igitur satis improbabile ad humanitatem ab humanitate servandam posse esse intelligentiam. Si intelligentia esset optimum instrumentum ad mundum servandum, videremus circum iam aliquod incitans signum. Est tamen una sola possibilitas ut intelligentia mundum servet, etsi non est prospectus valde blandus pro nobis: in casu authenticae globalis catastrophes (loquor de rapida violenta evanescentia plus quam nonaginta centesimorum hominum), pressio evolutivarum virium cogere posset coram extinctionis periculo nativitatem mutantis formae hominum intellectualiter superioris; superhomo, in summa, paulo ut in celebri pellicula Vicus Damnatorum (Il Villaggio dei Dannati), vel in fabula Nativitas Superhominis Theodori Sturgeon, vel Chronicae post bombam Philippi K. Dick, vel in multa alia litteratura fictionis scientificae. Ex alia parte, nonne fortasse historice demonstratum est evolutionem solum e catastrophis discere? Obliviscamur superhominem sine catastrophe.

Prospectus globalis catastrophes, quamvis ingratus ex practico puncto videndi pro eo qui se invenit coactus inter mille supplicia perire, est tamen scaenarium aesthetice grandiosum. In summa, ad moriendum pro moriendo plus satisfactionis dat ultima sua momenta transigere in media extraordinaria cataclysmate epocali. Semper melius quam lente marcescere cum Alzheimer in tristi lectulo longiaegrotantium cuiusdam squalidi hospitalis qualiscumque. Sed, ut dictum est, evolutio procedit per vias sibi commodiores, non per eas nobis aesthetice gratiores. Globalis catastrophe est certe progressus infinite probabilior respectu illius tam somniatae indoloris et felicis affirmationis principiorum iustitiae, intelligentiae, boni sensus et rationalitatis in toto mundo. Tamen, non certum est ad eam perveniendum esse, ad catastrophen, et utcumque non brevissimis temporibus. Evolutivus successus humanitatis posset adhuc per aliquod tempus tutari a cinerentula humanarum virtutum: stultitia.

Observantes liberato oculo mundum in quo sumus, non difficile est ubique scernere desperatam quaestionem stultitiae a parte humanitatis adhuc nimis intelligentis ut diu supervivat. In moderno mundo, stulti prolifici sunt, intelligentes non. Hoc valet sive ad nivellum individuale sive ad nivellum globale. In nationibus in quibus magis studetur, minus se reproducitur. Praeterea, in divitioribus nationibus, ubi magis studetur, vivitur tamen etiam multo diutius, id est senescitur et obstultatur. Longaevitas in divitibus nationibus servit speciei solum ad ponendum ulterius frenum complexivae intelligentiae, intelligentiae quam nostra species spasmodice oppugnat inveniens immo ipsum Alzheimer, qui ut scitur lentus est processus suicidii neuronum, qui servit ad exstinguendos homines sine eis occidendis; omnis senex qui moritur liberat enim locum pro iuvene cum cerebro recenti, quod non bene est. Multo melius est impedimentum quam diutissime servare. Ultima analysi, humana species scit quod facit, et quam aliam rationem posset habere humana species ad minuendum natalitatem in evolutis nationibus et eas progressive replendum stultis senibus, praeter eam ponendi frenum activitatibus intelligentiae? Effectus huius totius est quod anno post annum ratio in mundo inter cultos et intelligentes individuos et ignorantes et stultas personas semper magis in directionem ignorantiae et stultitiae inclinatur. Et noster praedilectus politicus ordo, democratia, sancit ut imperet voluntas maioritatis, et ut modo vidimus maioritas stultorum fit in mundo semper amplior (nonne ex alia parte fuit Schiller, germanus poeta, qui hac de re quaereret: quandonam est maioritas quae rectum habet?). Praeterea, in democratico ordine suffragium cuiusdam mente minorati valet illud professoris universitarii, et etiam hoc non est casu. Oportet solum animadvertere finem nostrae speciei esse se obstultandi, et deinde totum fataliter assumit sublimem et admirabilem cohaerentiam. Non est quod in dictatorialibus ordinibus situs melior sit. Paucis annis ante, Rubri Khmer in Cambogia systematice exstinxerunt quemcumque suspectum sciendi legere, dum Hitler, paulo ante, eligendo quem exstingueret, sibi pro scopo sumpsit unum ex populis intellectualiter significantissimis humanitatis.

Ex Laude imbecilli, Pini Aprile: Intelligentia operatur in favorem stultitiae eiusque expansionem alit. (...) Scintilla genii per momentum in obscuritate fulget. Cultura illum fulgorem transformat in lucem pro omnibus. Et mentes excaecat. Repetitio est exercitium banale, sed effectum reductivum habet pro mentalibus capacitatibus eius qui eam exercet. (...) Ictus genii duxit hominem exceptionalem ad ignem inveniendum; sed ad illum rogum calefacti sunt etiam cretini.

Thema est quod ipsa cultura, contra id quod cogitaretur, agere potest ut inhibitor mentalium facultatum. Cultura potest interdum se revelare utilis catalyzator cogitationis pro intelligente persona. Sed pro omnibus aliis ea nihil aliud facit quam praebere amplam gammam instrumentorum ad usum pro libitu sine eis intelligendis. Etiam notiones sunt enim instrumenta quae adhiberi possunt sine eis comprehendendis, et cognovi malos universitarios professores satis ut exactitudinem huius thesis verificatam viderem. Ad instrumentum reducta, cultura hereditabilis est a quovis rustico, qui ex illo momento ea utetur cum dominio et efficacia pari suae incompetentiae. Solum inter homines filius regis fit rex, etiam si cretinus, dixit scriptor et pastor Gavino Ledda, ideo oves praefero.

Si etiam cultura, flos in summo humanitatis verbis sui plenae, ita persuasae se super alias vitae formas elevare, se revelat in maxima casuum parte ut elementum inhibitor creativitatis, bene comprehendimus quam intensa et desperata a parte nostrae speciei esse debeat quaestio amissae stultitiae. Sed si cultura, ut Penelope, ex uno latere (raro) genium catalyzat et ex altero (fere semper) eum inhibet (si genium saepius catalyzaret esset multo plus intelligentis gentis circum), est alia humanitatis inventio quae ad genium catalyzandum prorsus numquam providet, gigas et genialis mastodon tentacularis plenus quasi-divinis qualitatibus omnipraesentiae et immortalitatis, coniunctis cum vi pigra, sed constanti et implacabili: bureaucratia.

Bureaucratia exsistit inde a primordiis humanae civilizationis unico fine omnia retardandi. Systema bureaucraticum cerebra simul ponit et ea exstinguit, affirmat Pinus Aprile. Re vera, hic est solum primus ex effectibus bureaucratiae, qui praesertim bureaucratas respicit. Ut detexit anglus studiosus Lord Northcote Parkinson, quaevis bureaucratia, ob simplicem factum exsistendi, tendit crescere secundum minimam rationem quinque centesimorum annuam. Exstinguens cerebrum bureaucratarum quos anno post annum inglobat, bureaucratia iam efficacem operam putationis complexivae intelligentiae cuiusdam societatis operatur. Sed genialis utilitas bureaucratiae est ea — per definitionem — regulandi (euphemismus), scilicet bacula inter rotas ponendi cuicumque aliquid facit vel facere vult. Bureaucratia est frenum manuale tractum humanitatis nimia velocitate proiectae. Palam est maximam minam pro supervivendo humanitatis consistere in effrenato technologico progressu humanae speciei, quem comitantur demographica explosio, progressiva exhaustio naturalium opum et compromissio omnium illorum ecologicorum aequilibriorum quae nobis permittunt supervivere in nostro pulchro caeruleo planeta. Atqui, bureaucratia est una ex ingentissimis secretis armis quibus genus humanum conatur se ipsum protegere ab effectibus propriae proliferationis. Quo magis intelligentia cuiusdam societatis augetur, eo plus bureaucratiae opus est ad contrastandos deleterios effectus quos talis intelligentia pro nostris destinis haberet. Multa individua (ego in capite) maledicunt quavis occasione bureaucratiam apparenter ad nihil bonam praeter quam ad impediendum tibi facere id quod tua intelligentia te ad faciendum duceret, bureaucratiam parasitarii aspectus quae videtur nullum aliud finem habere quam te inter suas habenas intricare, tua consilia abortire et tuas actiones inefficaces reddere. Atqui, hoc est exacte id quod bona bureaucratia facere debet, sed finis ultimus alius est: bureaucratia ita se gerit solum fine servandi genus humanum a sua ipsa nimia efficacia. Iam humana species in proprio progressu talibus velocitate et acceleratione transvolat quales numquam visae sunt in tota mundi historia, quanto magis si bureaucratiae non exsisterent ad fungendum ut (insufficiens) saburra. In futuro, in mundo tandem globalizato, globalizata bureaucratia perveniet fortasse ad inglobandam maximam partem hominum terrae, paralyzans ubique intelligentes activitates vivacissimorum, usque ad exstinguendam eorum vitalitatem, spiritum initiativae et motivationem. Fortasse. Sed etiam bureaucratia non est omnipotens et limites habet. Bureaucratia frenat, sed non destruit. Conamini currere cum quinquaginta chilogrammatibus saburrae in dorso: prima septimana laborabitis cum magno labore, post mensem iam poteritis trotare cum quadam facilitate, post annum diameter vestrorum crurum duplicatus erit et vos assueti eritis currere ne saburram quidem animadvertentes. Quantumvis bureaucratia se fatiget ad frenandum cursum humanitatis, serius ocius seligetur in mundo classis individuorum satis obstinatorum et acrium ad contrastandam inertiam cuiusvis bureaucratiae. Ad mundum servandum, igitur, bureaucratia non sufficiet. Veniet momentum quo frenare humanam intelligentiam non amplius satis erit. Unicus modus vere frenandi actionem humanae intelligentiae erit eius physica destructio. Et, ad opus tantae ambitionis realizandum, quod melius instrumentum habet ad dispositionem humana species quam religiosus fundamentalismus?

Religiosus fundamentalismus est per definitionem una ex elevatissimis et efficientissimis fabricis ordinatae stultitiae. Individuum potentialiter intelligens, subiectum inde a tenerrima aetate systematicae educationi religiosi fundamentalisti generis, non poterit in adulta aetate nisi fieri substantialis imbecillus. Altus intellectivus quotiens, si forte esset, nihil aliud faceret quam dare maiorem vim et efficaciam suo agere secundum stultas regulas. Respectu bureaucraticae structurae, socialis ordinatio religiosi fundamentalisti generis multo magis idonea est ad radicaliter eliminandam intelligentiam e mundo. Eo momento quo scribo, iam in mundo intervidentur signa activitatis in tali directione. Cum satis egoista sim, spero personaliter intelligentiam suam pugnam contra religiosum fundamentalismum vincere, et iam quod adest fortasse det etiam duos ictus etiam bureaucratiae (non noceret), etsi hoc totum posset significare in prospectu finem mundi. Tamen, quamvis aesthetice parum optandum, fieri potest ut unica salus pro humanitate et omnibus aliis mammalibus quae nondum exstinximus (ut taceam de silvis totius mundi, etc.) consistat prorsus in regressu ad societatem medievalis generis, vel antecedentis. Peccatum pro intelligentia. Non erat mala, etsi non bene clarum erat cui serviret. Saltem agebatur de pretiosa manifestatione naturae, aesthetice mirabili et parum taediosa. Sed non omne quod pulchrum est utile et indispensabile est (alioquin omnes mundi feminae pulchrae essent). Et utcumque, non multi erunt qui eius absentiam animadvertent. Dimidium humanitatis per definitionem iam intelligentiam infra mediam habet. Restat obstultandum solum alterum dimidium, sed cum aliquo zelo id assequemur. Ad plene iustificandum titulum huius scripti deberem nunc loqui etiam de obstultatoria — et igitur salvifica — activitate operata a certaminibus pedilusoriis — uno ex efficacissimis intelligentiae reductoribus umquam excogitatis in historia humanitatis. Sed certi sumus id vere necessarium esse?

Placeat nobis an non, ut observat Pinus Aprile, imbecillitas necessaria est supervivendo nostrae speciei, quantumvis molesta esse possit intelligentibus superstitibus.

Hic totus sermo vos non persuasit? Cogitis me tunc vos contra definitivam quaestionem iaculari, eam quae semel formulata vos persequetur usque intra vestra somnia et incubos:

Quomodo fit ut, non obstante evidenti stultitiae dilatatione, mundus semper melius fungatur?

Iura omnia reservata ©2001 Roberto Quaglia et Associatio Delos Books